Dự đoán xu hướng tỷ giá USD: Hướng dẫn đầu tư trong chu kỳ hạ lãi suất năm 2026

Vào cuối năm 2024, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ mở ra cánh cửa giảm lãi suất, thị trường tài chính toàn cầu bước vào chu kỳ vận hành mới. Đối với nhà đầu tư, dự đoán xu hướng tỷ giá USD không còn đơn thuần là vấn đề của kinh tế vĩ mô, mà còn là vấn đề thực chiến ảnh hưởng trực tiếp đến phân bổ tài sản. Với vai trò là đồng tiền thanh toán chính toàn cầu, chính sách lãi suất của USD sẽ tác động đến toàn bộ hệ thống tài chính—chuyển dịch dòng vốn, xuất hiện cơ hội giao dịch, và rủi ro cũng theo đó mà biến đổi. Vậy trong chu kỳ giảm lãi suất này, tỷ giá USD sẽ tăng hay giảm? Và những cơ hội đầu tư nào đáng để nắm bắt?

Tại sao USD lại tăng giá hoặc giảm giá? Phân tích động lực cốt lõi

Bước đầu tiên trong dự đoán xu hướng tỷ giá USD là hiểu rõ logic nội tại của việc USD tăng hay giảm. Về mặt lý thuyết, tỷ giá chính là tỷ lệ trao đổi giữa hai loại tiền tệ—ví dụ EUR/USD=1.04, nghĩa là 1 euro cần 1.04 đô la để đổi. Nhưng điều thúc đẩy biến động của con số này còn xa hơn thế.

Lãi suất là chỉ số hấp dẫn trực tiếp nhất của USD. Khi lãi suất Mỹ cao, dòng vốn sẽ bị thu hút bởi lợi nhuận cao từ các tài sản denominated bằng USD, dẫn đến dòng vốn đổ vào thị trường USD, đẩy giá USD tăng. Ngược lại, khi Mỹ bắt đầu giảm lãi suất, sức hấp dẫn tương đối của USD giảm đi, dòng vốn sẽ chuyển sang các thị trường có lợi suất cao khác—cổ phiếu, vàng, tiền điện tử, các tài sản rủi ro khác.

Tuy nhiên, có một cái bẫy đầu tư quan trọng ở đây: Ảnh hưởng của việc tuyên bố giảm lãi suất và kỳ vọng giảm lãi suất tồn tại khoảng cách thời gian. Thị trường hoạt động hiệu quả, không chờ đến khi Fed chính thức hạ lãi suất mới bắt đầu điều chỉnh xu hướng USD, mà đã bắt đầu giao dịch dựa trên kỳ vọng ngay khi các dự đoán hình thành. Do đó, điều nhà đầu tư cần chú ý không phải là chính sách giảm lãi suất hiện tại, mà là đường cong kỳ vọng giảm lãi trong tương lai—thường được thể hiện qua biểu đồ điểm (dot plot) của Fed. Theo các dự báo mới nhất, mục tiêu là đưa lãi suất USD về khoảng 3% trước năm 2026.

Ngoài lãi suất, cung tiền USD cũng đóng vai trò then chốt. Chính sách nới lỏng định lượng (QE) làm tăng thanh khoản thị trường, sẽ làm loãng giá trị USD; trong khi thu hẹp lượng cung tiền (QT) có thể đẩy giá USD lên cao. Nhà đầu tư cần theo dõi sát sao các động thái chính sách tiền tệ của Fed, chứ không chỉ dựa vào các tin tức về giảm hay tăng lãi suất.

50 năm lịch sử cho chúng ta biết gì—chu kỳ của tỷ giá USD

Để dự đoán chính xác xu hướng tỷ giá USD, cần nhìn lại các chu kỳ lịch sử. Từ sau khi hệ thống Bretton Woods sụp đổ vào thập niên 1970 đến nay, chỉ số USD (chỉ số đo sức mạnh của USD so với các đồng tiền chính) đã trải qua 8 giai đoạn quan trọng.

Vào năm 2008, trong khủng hoảng tài chính, dòng tiền hoảng loạn đổ về USD khiến chỉ số USD tăng vọt. Khi thị trường bùng phát khủng hoảng, vai trò của USD như một đồng tiền trú ẩn an toàn thể hiện rõ—dù kinh tế Mỹ có tồi tệ đến đâu, nhà đầu tư toàn cầu vẫn phản ứng đầu tiên là mua USD.

Trong đại dịch COVID-19 năm 2020, chính phủ Mỹ bơm tiền quy mô lớn để cứu thị trường, khiến USD yếu đi trong ngắn hạn, nhưng khi kinh tế phục hồi, USD lại nhanh chóng bật lại. Điều này cho thấy, cuối cùng, xu hướng của USD vẫn do các yếu tố cơ bản của nền kinh tế Mỹ quyết định.

Trong giai đoạn tăng lãi suất mạnh mẽ từ 2022 đến 2023, Fed liên tục nâng lãi, khiến USD so với hầu hết các đồng tiền khác đạt đỉnh cao, chỉ số USD từng vượt qua mức 114. Đây là thời điểm rực rỡ nhất của USD trong 20 năm qua, nhưng đồng thời cũng gieo mầm cho chu kỳ giảm lãi suất sau này.

Những sự kiện lịch sử này hé lộ một quy luật: USD thường tăng giá đi kèm với việc củng cố lợi thế tương đối của Mỹ—lãi suất cao hơn, tăng trưởng kinh tế mạnh hơn hoặc các sự kiện rủi ro toàn cầu. Trong khi đó, USD giảm giá thường xảy ra khi lợi thế này suy yếu—lãi suất giảm, đà tăng trưởng chậm lại hoặc tâm lý rủi ro toàn cầu trở nên tích cực hơn.

USD năm 2026 sẽ đi về đâu? Nhận định đa chiều

Bước vào năm 2026, dự đoán xu hướng tỷ giá USD cần xem xét các yếu tố phức tạp hơn về địa chính trị và kinh tế.

Các yếu tố tiêu cực đang tích tụ. Chiến tranh thương mại leo thang là một biến số quan trọng—Mỹ không còn chỉ đối đầu với Trung Quốc, mà còn chuẩn bị chiến tranh thuế quan toàn cầu. Điều này sẽ trực tiếp làm giảm lượng thương mại quốc tế thanh toán bằng USD, gây bất lợi cho nhu cầu USD. Đồng thời, làn sóng “phi đô la hóa” vẫn tiếp tục diễn ra, các ngân hàng trung ương các quốc gia tích cực mua vàng, thúc đẩy thanh toán bằng đồng nội tệ, tạo áp lực dài hạn lên USD.

Tuy nhiên, tâm lý trú ẩn vẫn tồn tại. Các rủi ro địa chính trị liên tục bùng phát—xung đột Nga-Ukraine chưa giải quyết, tình hình Trung Đông phức tạp, vấn đề Đài Loan nhạy cảm. Chỉ cần một điểm nóng mới bùng phát, dòng vốn sẽ cấp tốc đổ về USD, vì USD vẫn là tài sản trú ẩn an toàn toàn cầu đáng tin cậy nhất.

Điểm quan trọng cần theo dõi là tốc độ giảm lãi của các ngân hàng trung ương. Tỷ giá USD không chỉ phụ thuộc vào chính sách của Mỹ, mà còn phụ thuộc vào xu hướng của các đồng tiền trong rổ chỉ số USD—như euro, yên Nhật, bảng Anh. Nếu Ngân hàng Trung ương châu Âu giảm lãi suất nhanh hơn Fed, đồng euro có thể tăng giá, làm cho USD giảm giá so với euro. Nhật Bản vừa kết thúc thời kỳ lãi suất siêu thấp, dòng vốn có thể quay trở lại Nhật Bản, đẩy đồng yên lên, khiến tỷ giá USD/JPY giảm.

Tổng thể, dự đoán trong vòng một năm tới, chỉ số USD có khả năng “đi ngang ở mức cao rồi dần suy yếu”, chứ không phải giảm mạnh theo chiều hướng đơn thuần. Các dữ liệu lãi suất ngắn hạn, các sự kiện địa chính trị, các phát biểu chính sách của ngân hàng trung ương sẽ gây ra các biến động, và chính các biến động này lại tạo ra cơ hội giao dịch. Tuy nhiên, xu hướng dài hạn bị ảnh hưởng bởi quá trình phi đô la hóa và lợi thế lãi suất tương đối suy giảm, khiến USD khó có thể trở lại đỉnh cao như năm 2022-2023.

Dự đoán các cặp tiền USD/JPY, EUR/USD, TWD/USD

Dự đoán xu hướng tỷ giá USD chỉ dựa vào chỉ số USD toàn cầu quá chung chung, nhà đầu tư nên tập trung vào các cặp tiền tệ cụ thể liên quan đến phân bổ tài sản của mình.

USD/JPY (đô la Mỹ so với yên Nhật): Nhật Bản đã kết thúc thời kỳ lãi suất siêu thấp kéo dài hàng thập kỷ, chính sách của Ngân hàng Trung ương đang hướng về bình thường hóa, dòng vốn quay trở lại Nhật Bản có khả năng tăng lên. Dự kiến, đồng yên sẽ dần tăng giá, USD/JPY sẽ chịu áp lực giảm. Trong lịch sử, đồng yên thường tăng giá khi rủi ro toàn cầu tăng hoặc nền kinh tế Nhật Bản chuyển mạnh sang trạng thái tương đối tốt hơn, cả hai điều này đều đang diễn ra.

EUR/USD (đồng euro so với đô la Mỹ): Ngân hàng Trung ương châu Âu hiện đang có xu hướng giảm lãi suất tích cực hơn Fed, do đó đồng euro có thể tăng giá. Tuy nhiên, nền kinh tế châu Âu đang đối mặt với lạm phát cao, tăng trưởng trì trệ, khiến ECB không dám giảm lãi suất quá mạnh, hạn chế khả năng euro tăng giá đột biến. Dự kiến EUR/USD sẽ đi theo chiều hướng tăng nhẹ, ổn định, không có biến động lớn.

TWD/USD (đồng Đài tệ so với đô la Mỹ): Chính sách lãi suất của Đài Loan theo sát xu hướng USD, nhưng Đài Loan có đặc thù riêng—muốn kiểm soát giá nhà không thể giảm lãi suất quá nhiều. Đồng thời, là nền kinh tế xuất khẩu, tỷ giá thấp lại có lợi cho sức cạnh tranh xuất khẩu. Dự đoán, trong chu kỳ giảm lãi suất, đồng TWD sẽ tăng nhẹ, nhưng mức tăng không lớn.

Ảnh hưởng của xu hướng USD đến vàng, chứng khoán, tiền điện tử

Biến động của USD không chỉ là chuyện của thị trường ngoại hối, mà còn tạo ra hiệu ứng lan tỏa đến toàn bộ danh mục tài sản.

Vàng là tài sản phản ứng ngược trực tiếp với USD. Vàng tính bằng USD, khi USD giảm giá, giá vàng tính bằng các đồng tiền khác sẽ tương đối giảm, nhu cầu tăng lên. Giảm lãi suất còn làm giảm chi phí cơ hội giữ vàng (vàng không sinh lợi), khiến vàng trở nên hấp dẫn hơn. Trong chu kỳ giảm lãi suất này, khả năng cao vàng sẽ tiếp tục tăng giá.

Chứng khoán có ảnh hưởng hai chiều. Một mặt, giảm lãi suất thúc đẩy dòng tiền chảy vào thị trường cổ phiếu để tìm kiếm lợi nhuận, đặc biệt là các cổ phiếu công nghệ, tăng trưởng. Mặt khác, nếu USD mất giá quá nhiều, dòng vốn ngoại sẽ chảy sang châu Âu, Nhật Bản hoặc các thị trường mới nổi, làm giảm sức hút của chứng khoán Mỹ. Nhà đầu tư cần cảnh giác với rủi ro quá lạc quan vào thị trường chứng khoán Mỹ.

Tiền điện tử thường thể hiện sức mạnh khi USD yếu đi. USD mất giá đồng nghĩa với sức mua giảm, nhà đầu tư sẽ tìm kiếm các tài sản chống lạm phát. Bitcoin, được gọi là “vàng kỹ thuật số”, khi có biến động lớn của kinh tế toàn cầu hoặc USD mất tín nhiệm, thường được xem như phương tiện lưu trữ giá trị. Lịch sử cho thấy, mỗi lần USD giảm giá mạnh, dòng tiền đổ vào tiền điện tử tăng đột biến để trú ẩn.

Cơ chế giao dịch thực chiến để nắm bắt biến động tỷ giá USD

Sau khi hiểu rõ logic dự đoán xu hướng tỷ giá USD, nhà đầu tư cần làm gì để vận dụng hiệu quả?

Giao dịch ngắn hạn bắt sóng biến động. Các dữ liệu như CPI, số liệu việc làm công bố hàng tháng đều gây ra biến động lớn của USD. Nhà đầu tư có thể dựa vào dự đoán dữ liệu để thực hiện các giao dịch ngắn hạn—nếu dữ liệu yếu hơn kỳ vọng, USD sẽ giảm; nếu vượt dự đoán, USD sẽ bật tăng. Các tin tức địa chính trị đột xuất cũng gây ra biến động nhanh, những trader có kinh nghiệm có thể tận dụng thời điểm này để bắt sóng xu hướng.

Xây dựng vị thế trung hạn theo xu hướng. Dựa trên dự đoán rằng “USD sẽ đi ngang ở mức cao rồi dần suy yếu”, nhà đầu tư có thể cân nhắc mở vị thế bán USD trung hạn, nhưng cần quản lý rủi ro chặt chẽ—đặt stop-loss, chia nhỏ vị thế. Đồng thời, phân bổ các tài sản hưởng lợi từ USD giảm giá như vàng, tiền điện tử để phòng hộ.

Phân bổ dài hạn dựa trên bản chất. Xu hướng phi đô la hóa là một lực lượng dài hạn, nhưng vị trí của USD như một đồng tiền trú ẩn vẫn còn vững chắc trong ngắn hạn. Nhà đầu tư nên linh hoạt trong chiến thuật, đồng thời duy trì nhận thức về vai trò dài hạn của USD—đừng bao giờ bán khống USD như một tài sản trú ẩn.

Hãy ghi nhớ một nhận định then chốt: miễn còn có bất định, sẽ còn cơ hội đầu tư. Khi rủi ro địa chính trị tăng cao, dòng vốn đổ về USD; khi dữ liệu kinh tế cải thiện, USD có xu hướng giảm; khi chính sách của các ngân hàng trung ương thay đổi, tỷ giá sẽ điều chỉnh lại. Mỗi biến động đều là cơ hội giao dịch. Giá trị thực của dự đoán xu hướng tỷ giá USD không nằm ở việc dự đoán chính xác mức giá tuyệt đối, mà ở khả năng định hướng sớm, nắm bắt cơ hội trong sóng biến động.