Từ Nhà sáng lập Crypto đến Doanh nhân Tầm nhìn: hành trình phi chính thống của charles hoskinson

Khi Tổng thống Trump công bố dự trữ chiến lược tiền mã hóa vào đầu năm 2025, ít ai nghĩ rằng Cardano của Charles Hoskinson sẽ thu hút sự chú ý cùng với Bitcoin và Solana. Tuy nhiên, kết quả này hoàn toàn phản ánh quỹ đạo của một trong những nhân vật gây tranh cãi nhất trong lĩnh vực blockchain—một người vừa tiên phong trong công nghệ cách mạng, vừa theo đuổi các dự án đa dạng như chăn nuôi bò bison và kỹ thuật di truyền. Hành trình từ thiên tài toán học trở thành tỷ phú doanh nhân của ông không chỉ là câu chuyện thành công cá nhân, mà còn là bài học cảnh báo về ý thức hệ, thực dụng và tham vọng ngày càng mở rộng của giới tinh hoa tiền mã hóa.

Người Tin Bitcoin: Khi Ý Thức Hệ Gặp Cơ Hội

Năm 2008, Charles Hoskinson đắm chìm trong các môn học về toán học và lý thuyết số phân tích tại trường đại học. Cùng năm đó, lấy cảm hứng từ các nguyên tắc tự do của Ron Paul và phê phán ngân hàng trung ương, ông bắt đầu khám phá các phương án chính sách tiền tệ thay thế. Tuy nhiên, khi Bitcoin xuất hiện, ông ban đầu đã bác bỏ nó—tin rằng không có đồng tiền nào thành công nếu không được chấp nhận rộng rãi, bất kể công nghệ có tiên tiến đến đâu.

Sự hoài nghi này biến mất vào năm 2013. Charles Hoskinson trở thành người tin tưởng thực sự, không chỉ vào tiềm năng của Bitcoin mà còn vào nền tảng triết lý của nó. Ông thành lập Dự án Giáo dục Bitcoin, cung cấp các khóa học miễn phí từ lý thuyết tiền tệ đến nguyên tắc mật mã, và hợp tác với Bitcoin Magazine để truyền bá thông điệp. Trong cộng đồng tiền mã hóa nhỏ bé thời kỳ đầu, nhiệt huyết và kiến thức của ông giúp ông tiến sâu vào các vòng trong. Tham dự các hội nghị và gặp gỡ cộng đồng, ông gặp gỡ các nhân vật tương lai như Daniel Larimer (đồng sáng lập EOS) và bắt đầu dự án doanh nghiệp đầu tiên của mình: sàn giao dịch phi tập trung Bitshares.

Mối quan hệ hợp tác với Larimer cuối cùng đổ vỡ do bất đồng cơ bản—Charles ủng hộ đầu tư mạo hiểm và cấu trúc tổ chức, trong khi Larimer thích tự quyết. Sự rút lui nguyên tắc của Charles từ dự án báo hiệu một mô hình sẽ lặp lại trong sự nghiệp của ông: niềm tin ý thức hệ va chạm với thực tế thực hành.

Gián Đoạn Ethereum: Một Mâu Thuẫn Sáu Tháng Thay Đổi Mọi Thứ

Vào cuối năm 2013, nhà vận động Bitcoin người Canada Anthony Di Iorio tổ chức một cuộc họp tại Miami, nơi ra đời Ethereum. Charles Hoskinson, lúc này đã giữ vị trí CEO của dự án, không chỉ xây dựng một nền tảng kỹ thuật mà còn định hình một khung triết lý. Tuy nhiên, khi quá trình phát triển tăng tốc, một sự chia rẽ quan trọng nảy sinh: Ethereum sẽ trở thành một tổ chức vì lợi nhuận hay duy trì nguyên tắc phi lợi nhuận?

Charles Hoskinson ủng hộ mô hình của Google—một cấu trúc có lợi nhuận để thu hút vốn cho mở rộng nhanh chóng. Vitalik Buterin phản đối, cho rằng sự phi tập trung đòi hỏi quản trị phi lợi nhuận. Phần lớn đồng thuận với Vitalik. Chỉ sau sáu tháng kể từ khi ra đời, Charles Hoskinson rời khỏi Ethereum, danh hiệu của ông trở nên vô nghĩa.

Nhiều năm sau, Charles thừa nhận sự sáng suốt của Vitalik. Những sự kiện đã chứng minh rằng con đường không chọn đã đúng đắn: hệ sinh thái mã nguồn mở và quản trị cộng đồng của Ethereum trở thành nền tảng cho sự thống trị của nó. Đối với Charles Hoskinson, điều này vừa là thất bại nghề nghiệp, vừa là bài học trí tuệ—một trong nhiều khoảnh khắc niềm tin của ông bị thử thách bởi hoàn cảnh.

Cardano: Xây Dựng Chuỗi Khối Không Vay Vốn

Nhìn lại sự rời Ethereum, Charles Hoskinson suy nghĩ về học thuật và nghiên cứu tiến sĩ. Tuy nhiên, cuộc gặp lại đồng nghiệp cũ Jeremy Wood đã định hướng lại con đường của ông. Cùng nhau, họ thành lập IOHK (Input Output Hong Kong), chuyển các hợp đồng phát triển blockchain ban đầu thành tích lũy vốn. Cardano ra đời không từ nguồn vốn đầu tư mạo hiểm mà từ chính khả năng tự lực của họ.

Sự tự chủ này mang theo trọng trách ý thức hệ. Khi thành lập Cardano vào năm 2017, Charles Hoskinson rõ ràng từ chối vốn đầu tư mạo hiểm, xem nguồn tài trợ bên ngoài là phản đối nguyên tắc phi tập trung. Chính lập trường này giúp IOHK tài trợ các nghiên cứu hàng đầu tại Đại học Edinburgh và Viện Công nghệ Tokyo, cuối cùng tạo ra cơ chế đồng thuận Ouroboros—một sáng kiến mật mã trung tâm trong kiến trúc của Cardano.

Việc các nhà đầu tư Nhật Bản (gần 95% trong các đợt phát hành ban đầu) chấp nhận sớm đã vô tình củng cố danh tiếng của Cardano như “Ethereum của Nhật Bản”, mặc dù Charles dần dần điều chỉnh vị thế của mạng lưới khi Cardano phát triển. Đến năm 2021, trong thị trường tăng giá, token ADA vượt qua 2 đô la, xác nhận tầm nhìn dài hạn của ông.

Tuy nhiên, thành công đi kèm với nhiều chỉ trích. Khối lượng giao dịch và hoạt động mạng của Cardano vẫn thấp hơn Ethereum hay Solana, khiến nó bị gọi là “chuỗi zombie”—một mạng duy trì chủ yếu nhờ danh tiếng của người sáng lập hơn là tiện ích thực sự. Mâu thuẫn giữa các cam kết triết lý của Charles và thực tế thị trường đã đeo bám dự án suốt quá trình phát triển.

Chiến Thuật Chính Trị: Từ RFK Jr. Đến Chiến Lược Tiền Mã Hóa của Trump

Tháng 4 năm 2024, Charles Hoskinson công khai ủng hộ Robert F. Kennedy Jr. tranh cử tổng thống, bị thu hút bởi sự hoài nghi tự do của Kennedy đối với sự lạm quyền của các thể chế—một thế giới quan phù hợp với nguyên tắc tiền mã hóa của Charles. Khi Kennedy rút lui và chuyển hướng sang chiến dịch của Trump vào tháng 8, Charles cũng theo chân.

Sau chiến thắng của Trump vào tháng 11 năm 2024, Charles tuyên bố hợp tác với chính quyền mới để thiết lập rõ ràng quy định về tiền mã hóa. Thị trường phản ứng tích cực: ADA tăng 40% trong một ngày, tạm vượt mốc 0,60 đô la lần đầu tiên sau nhiều tháng.

Đến ngày 2 tháng 3 năm 2025, Trump ban hành lệnh hành pháp chỉ đạo nhóm đặc nhiệm tổng thống phát triển dự trữ chiến lược tiền mã hóa, đặt tên rõ XRP, SOL và ADA. Giá ADA bùng nổ, từ khoảng 0,65 đô la tăng vượt quá 1,10 đô la trong vài giờ. Charles Hoskinson, khi tỉnh dậy với hàng trăm lời chúc mừng, tiết lộ rằng ông hoàn toàn không hay biết về thông báo này—việc vắng mặt trong các cuộc họp của Nhà Trắng về crypto sau đó cho thấy ông thực sự bị sốc trước cơ hội này.

Tuy nhiên, đến giữa tháng 2 năm 2026, giá ADA đã giảm còn khoảng 0,28 đô la, phản ánh sự điều chỉnh của thị trường sau đỉnh điểm tháng 3. Vốn hóa thị trường lưu hành thu hẹp còn 10,34 tỷ đô la, giảm đáng kể so với đỉnh cao lịch sử. Diễn biến giá này nhấn mạnh một điểm yếu cố hữu trong định giá của Cardano: sự phụ thuộc trực tiếp vào các diễn biến pháp lý và các quan điểm chính trị cá nhân của Charles Hoskinson.

Ngoài Blockchain: Doanh Nhân Đa Chiều

Việc tích lũy tài sản qua tiền mã hóa đã biến Charles Hoskinson thành một nhà đầu tư nghiệp dư, theo đuổi các dự án xa rời mật mã. Trang trại 11.000 mẫu ở Wyoming của ông nuôi hơn 500 con bò bison, cùng nhà hàng Nessie và quán rượu whisky ở gần Whittler—các cơ sở thân thiện với tiền mã hóa, nhằm lấp đầy các khoảng trống dịch vụ địa phương. Xuất thân từ gia đình y khoa (cha và anh đều hành nghề y), ông đã đầu tư 18 triệu đô la vào Phòng khám Sức khỏe và Ph wellness Hoskinson tại Gillette, Wyoming, chuyên về y học tái tạo và chống lão hóa.

Trong số các dự án của ông, có vẻ kỳ quặc nhất là đam mê cây phát quang sinh học và kỹ thuật di truyền. Tin rằng sinh vật biến đổi gen có thể giữ carbon, loại bỏ độc tố và phát sáng tự nhiên, các nhóm nghiên cứu của Charles đã chỉnh sửa các giống thuốc lá và Arabidopsis. Các dự án này được ông xem như giải pháp khí hậu.

Tuy nhiên, còn nhiều hoài nghi về cam kết môi trường thực sự của Charles. Năm 2022, chiếc máy bay riêng của ông đã bay tổng cộng 562 giờ, đi khoảng 456.000 km—vượt xa khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trăng. Máy bay của ông nằm trong top 15 về khí thải hàng không tư nhân tại Mỹ, vượt qua cả các nhà gây ô nhiễm nổi tiếng như Mark Zuckerberg hay Kim Kardashian. Lời giải thích của ông—thuê máy bay chất lượng cao cho khách hàng thứ ba như Metallica và Dwayne Johnson—dường như không thuyết phục trước những mâu thuẫn rõ ràng với tuyên bố bảo vệ môi trường của ông.

Di Sản Gây Tranh Cãi: Nhà Tiên Tri Hay Kẻ Giả Mạo?

Sự nổi bật của Charles Hoskinson tất nhiên thu hút sự chú ý. Cuốn sách “The Cryptopian” của nhà báo Laura Shin xuất bản năm 2023 đã đặt câu hỏi về tính xác thực của hồ sơ lý lịch của ông, cáo buộc các tuyên bố chưa được xác minh về nghiên cứu tiến sĩ và các mối liên hệ đáng ngờ với CIA, DARPA. Các kiểm chứng của Shin cho thấy bằng cấp cao nhất của ông có thể chỉ là trình độ đại học.

Phản ứng của Charles—so sánh công trình của Shin không thiện cảm với Tolkien và George R.R. Martin—chỉ làm tăng thêm những đồn đoán về tính xác thực của tiểu sử của ông. Mâu thuẫn này vẫn chưa được giải quyết rõ ràng: Charles Hoskinson có phải là nhà tiên phong crypto có tầm nhìn xa hay chỉ là sản phẩm của câu chuyện chọn lọc?

Điều không thể phủ nhận là: Charles Hoskinson đã định hình rõ ràng hướng đi của blockchain. Dù qua các lập trường nguyên tắc chống vốn đầu tư mạo hiểm hay các lựa chọn lối sống mâu thuẫn, dù Cardano có thành công hay trì trệ, ảnh hưởng của ông đối với văn hóa tiền mã hóa là không thể xóa nhòa. Khi ngành công nghiệp trưởng thành và các khung pháp lý ngày càng rõ ràng xung quanh các nhân vật như Charles Hoskinson, di sản phức tạp của ông—kết hợp đổi mới chân chính và các thực hành đáng ngờ—tiếp tục định hình các cuộc tranh luận về tương lai của blockchain và những người dẫn dắt nó.