Elon Musk có phải là người Mỹ gốc Phi không? Tỷ phú công nghệ làm rõ nguồn gốc Anh Quốc vượt ra ngoài nguồn gốc Nam Phi

Vào đầu năm 2024, Elon Musk đã lên mạng xã hội để làm rõ một hiểu lầm dai dẳng về nền tảng văn hóa và dân tộc của mình. Tỷ phú công nghệ kiêm CEO của SpaceX và Tesla đã sử dụng Twitter để cung cấp rõ ràng về việc liệu tổ tiên của ông có nguồn gốc từ người Afrikaner hay không — một niềm tin đã được lan truyền rộng rãi trong các phương tiện truyền thông và diễn đàn công cộng.

Làm rõ sự thật: Người Anh chứ không phải Afrikaner

Musk đăng một tuyên bố rõ ràng và trực tiếp: “Một chút chỉnh sửa nhỏ: Tôi có nền tảng Anh/Anh quốc, không phải Afrikaner (giống như J.R.R. Tolkien, người cũng sinh ra ở Nam Phi).” Tweet này nhằm giải thích những hiểu lầm ngày càng tăng về di sản của ông, những hiểu lầm đã ảnh hưởng đến cách các bình luận viên hình dung về nền tảng và ảnh hưởng văn hóa của ông. Việc làm rõ này quan trọng vì, như blogger Casey Handmer đã lưu ý, những hiểu lầm về quá khứ của Musk gây ra thiếu hụt bối cảnh để hiểu về công việc và thế giới quan của ông.

Tại sao sự phân biệt này lại quan trọng? Câu trả lời nằm ở việc hiểu các khác biệt văn hóa sâu sắc đã ăn sâu vào lịch sử và bản sắc của Nam Phi, những khác biệt đã định hình cả câu chuyện cá nhân của Musk lẫn cách công chúng nhìn nhận về giá trị của ông.

Một điểm tương đồng nổi bật: Tolkien và mối liên hệ Nam Phi

Điều khiến việc Musk làm rõ này đặc biệt hấp dẫn là ông đã nhắc đến J.R.R. Tolkien, tác giả huyền thoại của Chúa tể những chiếc nhẫn. Cả hai đều có dòng dõi hiếm hoi: sinh ra ở Nam Phi với cha mẹ nói tiếng Anh từ nguồn gốc Anh, một chi tiết thường bị bỏ qua bởi những người không để ý kỹ.

Tolkien sinh ra tại Bloemfontein, Nam Phi, năm 1892, trong một gia đình cha mẹ người Anh, và đã lớn lên ở đất nước này trước khi chuyển đến Anh khi còn nhỏ. Nguồn gốc Nam Phi của ông, cùng với mối liên hệ sâu sắc với truyền thống văn học và văn hóa Anh, tạo nên một điểm tương đồng thú vị với con đường của Musk.

Ngoài sự trùng hợp về tiểu sử này, Musk còn thể hiện sự yêu thích suốt đời đối với các tác phẩm của Tolkien. Nhà doanh nhân công nghệ thường xuyên nhắc đến tác giả trên mạng xã hội và đã lồng ghép thế giới văn học của Tolkien vào suy nghĩ của mình. Đặc biệt, các tác phẩm của Tolkien còn đóng vai trò trong quá trình Musk tán tỉnh ca sĩ Grimes, thêm một chiều hướng lãng mạn vào sự ngưỡng mộ trí tuệ của ông.

Hiểu rõ sự chia rẽ văn hóa: Người Nam Phi gốc Anh so với người Afrikaner

Sự khác biệt giữa người Afrikaner và người Nam Phi gốc Anh chạy sâu vào ngôn ngữ, lịch sử và giá trị văn hóa. Hiểu rõ sự phân chia này giúp làm rõ tại sao việc Musk chỉnh sửa lại nguồn gốc của mình lại mang ý nghĩa quan trọng.

Người Afrikaner tổ tiên của họ là các người định cư Hà Lan, Đức và Pháp từ thế kỷ 17, những người đã thiết lập cộng đồng tại Cape. Họ chủ yếu nói tiếng Afrikaans, một ngôn ngữ phát triển từ tiếng Hà Lan, và có một bản sắc văn hóa riêng biệt, được định hình sâu sắc bởi lịch sử thuộc địa và gần đây là thời kỳ apartheid. Di sản này gắn liền với một quãng đường lịch sử và các tập quán văn hóa đặc trưng.

Ngược lại, người Nam Phi gốc Anh là hậu duệ của các người định cư Anh từ thế kỷ 19 và chủ yếu nói tiếng Anh. Họ duy trì các mối liên hệ văn hóa và ngôn ngữ với Anh quốc và đại diện cho một câu chuyện lịch sử khác trong bối cảnh Nam Phi. Dù cả hai nhóm đều trải qua thời kỳ apartheid, vai trò lịch sử và bản sắc văn hóa của họ đã khác biệt rõ rệt.

Việc Musk nhấn mạnh nguồn gốc Anh/Anh quốc của mình đặt ông vào khung cảnh thứ hai này, phù hợp với cộng đồng người nói tiếng Anh hơn là truyền thống Afrikaner.

Thời thơ ấu của Musk: Pretoria và những nơi khác

Sinh ngày 28 tháng 6 năm 1971 tại Pretoria — thủ đô hành chính của Nam Phi — Musk đã trải qua tuổi thơ tại đất nước này với nhiều thử thách đặc trưng. Quá trình trưởng thành của ông đã được ghi chép kỹ lưỡng trong các tiểu sử, hé lộ mối quan hệ phức tạp với quê hương.

Một kỷ niệm đặc biệt sống động trong ký ức của ông là tham gia một chương trình sinh tồn trong hoang dã khắc nghiệt khi mới 12 tuổi, mà Musk mô tả như một kịch bản “Lord of the Flies” mang tính quân đội. Trải nghiệm này, cùng với việc ông phải thích nghi với xã hội Nam Phi trong những năm cuối của chế độ apartheid, đã hình thành tính cách và thế giới quan của ông theo những cách mà các nhà tiểu sử đã phân tích kỹ lưỡng.

Điều kiện thời thơ ấu của ông — kết hợp với sự đắm chìm trí tuệ trong các tác phẩm của Tolkien — dường như đã nuôi dưỡng một thế giới quan hướng tới sự thoát ly, khám phá và biến đổi. Những chủ đề này thấm đẫm các dự án lớn của ông trong lĩnh vực khám phá không gian và phát triển xe điện.

Đề cập đến tranh cãi về mỏ ngọc lục bảo

Một câu chuyện vẫn luôn theo đuổi Musk là về cha ông, Errol Musk, và việc ông này bị cáo buộc liên quan đến hoạt động khai thác ngọc lục bảo tại Nam Phi. Trong nhiều năm, câu chuyện này đã lan truyền qua các phương tiện truyền thông, thường được dùng để giải thích về việc Musk có được nguồn tài chính và cơ hội từ sớm như thế nào.

Tuy nhiên, Musk đã nhiều lần phủ nhận mạnh mẽ câu chuyện này, bày tỏ sự thất vọng với những gì ông gọi là “vụ chuyện mỏ ngọc lục bảo giả.” Ông đặt câu hỏi về tính chính xác của câu chuyện, cho rằng đó là một hiểu lầm phổ biến chứ không phản ánh thực tế lịch sử. Việc tỷ phú công nghệ bác bỏ câu chuyện này phản ánh nỗ lực của ông trong việc xây dựng hình ảnh chính xác về quá khứ cá nhân.

Tại sao việc làm rõ này lại quan trọng trong bối cảnh

Việc Musk công khai làm rõ về nguồn gốc của mình nhằm mục đích nhiều điều. Một mặt, nó sửa chữa một hiểu lầm về mặt sự thật. Mặt khác, nó thể hiện ý thức của ông rằng bản sắc văn hóa và dân tộc ảnh hưởng như thế nào đến cách công chúng diễn giải về động cơ, giá trị và quyết định của ông. Bằng cách xác định mình thuộc về dòng dõi Anh và Nam Phi gốc Anh thay vì truyền thống Afrikaner, Musk không chỉ chỉnh sửa một chi tiết dòng họ — ông còn khẳng định một câu chuyện về nguồn gốc và vị trí văn hóa của mình.

Việc nhắc đến Tolkien còn mang lại chiều sâu bất ngờ cho tuyên bố này, gợi ý rằng Musk xem tiểu sử của mình như một phần của mô hình rộng hơn của những người Nam Phi gốc Anh đạt được danh tiếng toàn cầu trong khi vẫn duy trì mối liên hệ trí tuệ với quê hương tổ tiên của họ.