Thị trường chứng khoán có đang chuẩn bị điều chỉnh? Một mô hình 153 năm chỉ mới kích hoạt đúng hai lần trước đây

Một Chu Kỳ Bò Lịch Sử Với Rủi Ro Tiềm Ẩn

Ba năm qua đã là một giai đoạn đặc biệt đối với các nhà đầu tư cổ phiếu. Chỉ số S&P 500 đã mang lại lợi nhuận hàng năm hai chữ số liên tiếp—16%, 23%, và 24%—chủ yếu nhờ vào sự hưng phấn xung quanh các công nghệ đột phá. Các cổ phiếu tăng trưởng, đặc biệt là trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và tính toán lượng tử, đã thu hút vốn đầu tư khi các nhà đầu tư cạnh tranh để định vị trước làn sóng công nghệ tiếp theo.

Đà tăng này đã được củng cố bởi sự chuyển hướng của Cục Dự trữ Liên bang sang chính sách nới lỏng tiền tệ. Kể từ khi cắt giảm lãi suất vào năm 2024 và tiếp tục trong năm sau đó, chi phí vay vốn thấp hơn đã khiến các tập đoàn thấy hấp dẫn hơn trong việc đầu tư và mở rộng. Đối với người tiêu dùng, môi trường này mang lại sự nhẹ nhõm về tài chính, tạo ra một vòng phản hồi tích cực đã nâng cao giá trị doanh nghiệp và tâm lý tiêu dùng.

Con Đường Biến Động Của Thị Trường Dưới Bề Mặt

Tuy nhiên, quỹ đạo tăng này che giấu nhiều thời điểm thực sự căng thẳng. Đầu chu kỳ gần đây, những lo ngại về thuế quan thương mại—đặc biệt là các đề xuất ảnh hưởng đến các công ty phụ thuộc vào hàng nhập khẩu và linh kiện—đã tạo ra những trở ngại đáng kể. Các ngành dựa vào chuỗi cung ứng quốc tế, từ các nhà sản xuất công nghệ đến các nhà bán lẻ, đã đối mặt với sự không chắc chắn về áp lực biên lợi nhuận. Thị trường đã phục hồi khi các cuộc đàm phán tiến triển và lợi nhuận doanh nghiệp cho thấy khả năng chống chịu.

Sau đó, những lời đồn về bong bóng trí tuệ nhân tạo đã tạo ra một đợt biến động khác. Tuy nhiên, điều này cũng chỉ là tạm thời khi các nhà đầu tư chuyển hướng tập trung vào các tín hiệu cầu lớn và các chỉ số lợi nhuận ấn tượng từ các ông lớn trong ngành, những báo cáo lợi nhuận của họ đã xác nhận sức mạnh nền tảng của xu hướng ứng dụng AI.

Một Tín Hiệu Định Giá Hiếm Có Bị Phát Hiện

Dưới bề mặt của thị trường bò này, một chỉ số quan trọng đang phát ra cảnh báo lịch sử. Tỷ lệ CAPE của Shiller—đánh giá xem cổ phiếu có đắt hay không bằng cách so sánh giá hiện tại với trung bình lợi nhuận đã điều chỉnh lạm phát của một thập kỷ—đã tăng lên mức 39. Mức này chỉ mới là lần thứ hai trong hơn 153 năm mà chỉ số này đạt đến mức cực đoan như vậy.

Lần duy nhất khác? Đỉnh của bong bóng dot-com vào khoảng năm 2000. So sánh này không thể bỏ qua.

Những Điều Lịch Sử Tiết Lộ Về Các Định Giá Quá Mức

Khi bong bóng công nghệ cuối cùng vỡ ra từ đầu năm 2000 đến tháng 2 năm 2003, Chỉ số S&P 500 đã giảm hơn 40%. Thông điệp từ lịch sử thị trường là rõ ràng: các đỉnh của tỷ lệ định giá luôn đi trước các đợt giảm của các chỉ số cổ phiếu rộng lớn.

Mô hình này cho thấy rằng năm 2026 có thể không hoàn toàn tích cực. Các nhà đầu tư nên chuẩn bị cho khả năng xảy ra các đợt giảm mạnh khi khoảng cách giữa giá hiện tại và lợi nhuận lịch sử trở lại bình thường.

Một Quá Trình Điều Chỉnh Thực Sự Có Thể Nhìn Thấy Như Thế Nào

Điều quan trọng cần lưu ý: một đợt giảm không nhất thiết phải kéo dài cả năm hoặc kéo dài đau đớn. Các đợt điều chỉnh lịch sử sau đỉnh của tỷ lệ định giá thường rất ngắn—chỉ vài tuần đến vài tháng—trước khi thị trường tìm lại được nền tảng và tiếp tục xu hướng dài hạn. Chỉ số S&P 500 vẫn có thể kết thúc năm 2026 trong vùng tích cực mặc dù có sự điều chỉnh giữa năm hoặc trong quý.

Một Khung Phương Pháp Để Điều Hướng Những Gì Sắp Tới

Đối với các nhà đầu tư, ưu tiên hàng đầu nên là nhận thức về định giá một cách kỷ luật. Tránh tích lũy các vị thế trong các cổ phiếu đang giao dịch ở mức nhân rộng so với các yếu tố cơ bản. Thay vào đó, hãy tập trung vốn vào các thương hiệu chất lượng được mua với giá hợp lý, rồi để thời gian nhân đôi lợi nhuận qua các kỳ nắm giữ dài hạn.

Cách tiếp cận này—kết hợp kỷ luật định giá với niềm tin dài hạn vào các nhà vận hành hàng đầu—đã mang lại kết quả vượt trội trong quá khứ, ngay cả trong những giai đoạn khi các chỉ số rộng lớn tạm thời giảm sút. Đợt điều chỉnh tiếp theo, nếu có, sẽ không xóa bỏ tiềm năng tích lũy lâu dài cho những ai vẫn duy trì đầu tư vào các tên tuổi đúng đắn với mức giá phù hợp.