Liệu mức điều chỉnh lương hưu của An sinh Xã hội năm 2026 có thể bảo vệ người nghỉ hưu khỏi sự tăng giá? Thực tế có thể khiến bạn thất vọng

Hiểu rõ về COLA 2.8% trong Bối cảnh

Những người nhận lợi tức An sinh Xã hội bước vào năm 2026 sẽ nhận được điều chỉnh mức sống tối thiểu (COLA) 2.8%, đánh dấu mức tăng nhẹ so với mức 2.5% bắt đầu có hiệu lực từ đầu năm 2025. Trên bề mặt, mức điều chỉnh này có vẻ hợp lý khi so sánh với xu hướng lạm phát gần đây. Chỉ số Giá tiêu dùng tháng 11 cho thấy lạm phát hàng năm tăng lên 2.7%, gợi ý rằng COLA dự kiến có thể theo kịp tốc độ tăng giá cả.

Tuy nhiên, bên dưới các số liệu bề nổi này là một bức tranh phức tạp và đáng lo ngại hơn. Khoảng cách an toàn giữa mức COLA 2.8% và lạm phát 2.7% là rất mỏng, ít nhiều không còn đủ để chống đỡ trước các cú sốc kinh tế bất ngờ hoặc áp lực giá cả gia tăng nhanh chóng.

Thẻ bài Thuế quan và Ảnh hưởng Không thể dự đoán

Nguy cơ lớn nhất đối với hiệu quả của COLA năm 2026 đến từ thuế quan — một công cụ chính sách có thể đẩy lạm phát theo cả hai hướng, gây hậu quả nghiêm trọng cho khả năng duy trì thu nhập hưu trí.

Nếu thuế quan thúc đẩy tăng giá hàng loạt các mặt hàng tiêu dùng và dịch vụ, lạm phát có thể tăng tốc vượt xa mức 2.7%, nhanh chóng làm giảm sức mua mà mức điều chỉnh 2.8% dự kiến bảo vệ. Ngược lại, nếu thuế quan gây ra suy thoái kinh tế, giảm chi tiêu của người tiêu dùng, và làm tăng tỷ lệ thất nghiệp, áp lực giảm phát có thể xuất hiện, thậm chí làm cho COLA trở nên bảo vệ hơn dự kiến.

Vấn đề là, hiện tại chưa thể dự đoán chính xác cả hai kịch bản này, khiến người nghỉ hưu phải đối mặt với sự không chắc chắn thực sự về việc điều chỉnh lợi ích năm 2026 có đủ để trang trải chi phí sinh hoạt hay không.

Sai lầm cơ bản trong cách tính COLA của An sinh Xã hội

Ngoài các lo ngại về lạm phát tức thời, một vấn đề cấu trúc sâu xa hơn làm giảm hiệu quả của các khoản COLA của An sinh Xã hội qua nhiều năm: phương pháp tính các khoản điều chỉnh này chưa bao giờ được điều chỉnh phù hợp cho người nghỉ hưu.

COLA của An sinh Xã hội dựa vào biến động của Chỉ số Giá tiêu dùng cho Người lao động thành phố và Nhân viên văn phòng (CPI-W) trong quý III. Chỉ số này được thiết kế để theo dõi lạm phát đối với người lao động đang làm việc, không phải người đã nghỉ hưu — một sự phân biệt quan trọng tạo ra sự đánh giá thấp các chi phí quan trọng nhất đối với người cao tuổi.

Người nghỉ hưu dành phần lớn ngân sách gia đình cho chi phí chăm sóc sức khỏe so với nhóm đang đi làm. Tuy nhiên, CPI-W không đủ trọng số cho lạm phát chăm sóc sức khỏe, nghĩa là các tính toán COLA kết quả thường đánh giá thấp chi phí sinh hoạt thực sự mà người cao tuổi phải đối mặt. Sai sót này đã tích tụ qua nhiều thập kỷ, dần dần làm giảm sức mua thực của các lợi ích An sinh Xã hội.

Tại sao cải cách vẫn bị trì hoãn dù có bằng chứng rõ ràng về sự bất ổn

Các nhà vận động vì người cao tuổi đã lâu đề xuất chuyển sang chỉ số giá dành riêng cho người nghỉ hưu, phản ánh chính xác hơn các mô hình chi tiêu và mức độ lạm phát mà người cao tuổi trải qua. Thay đổi này có thể cải thiện đáng kể mối quan hệ giữa các khoản điều chỉnh COLA và trải nghiệm chi phí sinh hoạt thực tế của người cao tuổi.

Tuy nhiên, cải cách này vẫn chưa được thực hiện, phần nào do các nhà hoạch định chính sách hiện tập trung vào các mối đe dọa cấp bách hơn đối với khả năng thanh toán của An sinh Xã hội, bao gồm cả nguy cơ cắt giảm lợi ích trong những năm tới. Các vấn đề cấu trúc lâu dài của công thức tính COLA, dù quan trọng, đã bị lu mờ bởi các lo ngại cấp bách về tính bền vững tài chính của chương trình.

Các bước thực tế để thu hẹp khoảng cách

Với những hạn chế và điểm yếu của COLA 2026, những người nghỉ hưu lo lắng về ổn định tài chính nên xem xét các chiến lược bổ sung. Các chiến lược này có thể bao gồm:

• Làm việc bán thời gian: Quay trở lại làm việc trong phạm vi hạn chế để tạo ra nguồn thu nhập bổ sung ngoài An sinh Xã hội
• Chênh lệch địa lý: Di chuyển đến các khu vực có chi phí sinh hoạt thấp hơn để kéo dài lợi ích hiện có
• Tăng cường tiết kiệm: Đối với những người vẫn còn làm việc hoặc sắp nghỉ hưu, ưu tiên tăng trưởng tiết kiệm giúp giảm phụ thuộc vào các khoản điều chỉnh COLA không hoàn hảo của Chính phủ

Thực tế cốt lõi là, COLA của An sinh Xã hội năm 2026, dù tốt hơn không, có thể không đủ để bảo vệ người nghỉ hưu khỏi tác động của lạm phát — đặc biệt nếu xảy ra các rối loạn kinh tế bất ngờ. Xây dựng các lớp đệm tài chính bổ sung trước khi nghỉ hưu vẫn là một trong những chiến lược đáng tin cậy nhất để đạt được sự an toàn và độc lập thực sự trong nghỉ hưu.