Máy đào trên máy tính của bạn? Đây là cách kiểm tra máy tính và tìm phần mềm độc hại

Khi nào bạn lần cuối cùng kiểm tra máy tính của mình có bị đào coin không? Nếu chưa — đã đến lúc rồi. Với sự bùng nổ của crypto, các mối đe dọa mới đã xuất hiện, và virus đào coin trở thành vấn đề thực sự cho người dùng thông thường. Những ký sinh trùng này hoạt động trong bóng tối, ăn cắp sức mạnh tính toán của thiết bị của bạn và mang lại lợi nhuận cho tội phạm mạng.

Tại sao các miner lại nguy hiểm như vậy?

Virus đào coin sử dụng CPU và GPU của máy tính của bạn để khai thác Bitcoin, Monero và các loại tiền điện tử khác. Mánh khóe chính là chúng hoạt động ẩn, dưới dạng các tiến trình hợp pháp. Nghe có vẻ vô hại? Thực tế đây là hành vi trộm cắp tài nguyên của bạn trực tiếp.

Việc đào coin hợp pháp là do chính người dùng lựa chọn. Trong khi đó, cryptojacking là tội phạm, khiến hệ thống của bạn bị đóng băng, giảm hiệu suất và rút ngắn tuổi thọ thiết bị.

Làm thế nào để biết máy tính bị nhiễm?

Nếu bạn không chắc chắn có miner trong máy, hãy tìm các dấu hiệu sau:

Hệ thống chậm lại không rõ lý do
Ngay cả các tác vụ đơn giản cũng gặp khó khăn. Trình duyệt bị treo, phần mềm mở chậm, hệ thống thỉnh thoảng “thở dốc”. Đây là tín hiệu đầu tiên để kiểm tra.

CPU và GPU hoạt động ở mức tối đa
Ở chế độ nghỉ, tải CPU/GPU có giữ ở mức 70-100% không? Mở Task Manager và kiểm tra xem phần nào đang tiêu thụ năng lượng. Thường thì không có gì hoạt động ở đó.

Quạt kêu như máy bay
Nếu quạt chạy tối đa mà bạn không làm gì, đó là dấu hiệu chính xác. Máy nóng lên vì có thứ gì đó hoạt động liên tục bên trong.

Hóa đơn tiền điện tăng vọt
Cryptojacking là quá trình tiêu tốn năng lượng. Nếu chi phí điện tăng mà không rõ lý do, đã đến lúc kiểm tra máy tính có chứa miner không.

Các tiến trình lạ trong Task Manager
Các tiến trình có tên như «sysupdate.exe», «miner64.exe» hoặc tên tiếng Anh kỳ lạ? Đây là căn cứ để phân tích.

Trình duyệt hoạt động kỳ lạ
Có extension mới xuất hiện mà bạn không cài đặt? Các tab tự mở ra? Có thể đó là web- miner, tích hợp trong script của trang web.

Hướng dẫn từng bước: cách kiểm tra máy tính có miner không

Bước 1: Phân tích tải hệ thống

Đây là bước đầu tiên để kiểm tra máy:

1. Mở Task Manager

   • Windows: nhấn Ctrl + Shift + Esc
   • Mac: mở “Activity Monitor”

2. Chuyển sang tab «Processes» (hoặc «CPU» trên Mac)

3. Sắp xếp theo mức sử dụng tài nguyên — nhấn vào cột CPU hoặc GPU

4. Tìm các bất thường — các tiến trình tiêu thụ 30-100% công suất mà không rõ lý do

Nếu phát hiện tiến trình đáng ngờ, ghi nhớ tên của nó — bạn sẽ cần đến sau này.

Bước 2: Quét virus

Phần mềm diệt virus chuyên nghiệp là cách chính để kiểm tra máy có chứa miner:

Các lựa chọn tốt nhất:

• Kaspersky — chuyên về cryptojacking
• Malwarebytes — bắt các ký sinh trùng ẩn
• Bitdefender — nhanh và hiệu quả

Quy trình quét:

1. Cài đặt và cập nhật phần mềm diệt virus mới nhất
2. Chạy quét toàn bộ hệ thống (việc này mất khoảng 1-3 giờ)
3. Kiểm tra quarantine — nơi chứa các mối đe dọa đã phát hiện
4. Xóa tất cả các file bắt đầu bằng «Trojan.CoinMiner» hoặc tên tương tự
5. Khởi động lại máy

Bước 3: Kiểm tra tự động khởi động

Miner thường cài đặt tự khởi động cùng hệ thống để hoạt động mỗi khi bật máy.

Đối với Windows:

• Nhấn Win + R
• Gõ «msconfig»
• Mở tab «Auto-start»
• Tắt tất cả các chương trình đáng ngờ
• Khởi động lại

Đối với Mac:

• Mở «System Preferences» → «Users & Groups»
• Chọn profile của bạn
• Chuyển sang «Login Items»
• Xóa các ứng dụng không quen thuộc

Bước 4: Trình duyệt — cổng vào thường xuyên

Web- miner tích hợp trong script của các trang web và kích hoạt khi truy cập.

Cần kiểm tra:

1. Tiện ích mở rộng trình duyệt

   • Chrome: «Settings» → «Extensions»
   • Firefox: «Add-ons and Themes»
   • Xóa tất cả các plugin không quen thuộc

2. Xóa cache và cookie — loại bỏ các script có thể kích hoạt đào coin

3. Cài đặt trình chặn — MinerBlock hoặc AdBlock Plus ngăn chặn web- mining

Nếu trình duyệt bị treo ngay cả khi truy cập các trang đơn giản, đó là dấu hiệu rõ ràng của cryptojacking.

Bước 5: Công cụ nâng cao

Dành cho người dùng có kinh nghiệm là các phần mềm chuyên dụng:

Process Explorer (Windows)

• Tải từ trang chính thức của Microsoft
• Chạy và xem các tiến trình có tải cao
• Nhấn phải → «Check online» để phân tích

Resource Monitor

• Được tích hợp trong Windows
• Hiển thị theo thời gian thực các tài nguyên đang tiêu thụ

Wireshark

• Sniffer lưu lượng mạng
• Miner thường gửi dữ liệu đến server của hacker — sẽ thấy các kết nối đáng ngờ

Làm thế nào để phân tích hoạt động mạng?

Nếu các kiểm tra cơ bản không cho kết quả, hãy xem các kết nối mạng:

1. Mở Command Prompt (Win + R → cmd)
2. Gõ netstat -ano
3. Tìm các địa chỉ IP và cổng đáng ngờ
4. So sánh PID với các tiến trình trong Task Manager

Nếu tiến trình nào gửi dữ liệu đến server lạ, đó có thể là câu trả lời cho câu hỏi làm thế nào để kiểm tra máy tính có miner không.

Các virus này đến từ đâu?

Để bảo vệ, cần biết các vector tấn công:

• Phần mềm lậu và crack — phần lớn đều chứa phần thưởng là miner
• Liên kết độc hại — trong email, mạng xã hội, tin nhắn
• Lỗ hổng trong hệ điều hành — nếu hệ thống không cập nhật trong nhiều tháng
• Trang web nhiễm malware — chỉ cần truy cập cũng có thể kích hoạt cryptojacking

Cách loại bỏ miner?

Nếu phát hiện phần mềm độc hại:

1. Dừng tiến trình trong Task Manager — nhấn phải → «End Task»
2. Tìm file — xem đường dẫn trong thuộc tính của tiến trình
3. Xóa thủ công hoặc dùng phần mềm diệt virus
4. Dọn dẹp phần còn lại — chạy CCleaner
5. Cài đặt lại hệ điều hành (biện pháp cuối cùng) — nếu miner đã ăn sâu vào hệ thống

Làm thế nào để tự bảo vệ?

Phòng ngừa dễ hơn chữa trị:

• Sử dụng phần mềm có bản quyền, không dùng phần lậu
• Thường xuyên cập nhật hệ thống và trình duyệt
• Cài đặt phần mềm diệt virus chất lượng và quét định kỳ
• Sử dụng VPN để bảo vệ khỏi các trang độc hại
• Tắt JavaScript khi truy cập các trang đáng ngờ
• Không mở tệp đính kèm từ nguồn không rõ
• Không nhấp vào các liên kết lạ

Nếu bạn đầu tư vào crypto, theo dõi an toàn cho máy tính là phần của việc bảo vệ tài sản số của bạn. Thiết bị bị xâm phạm là rủi ro cho các ví của bạn.

Tổng kết

Virus- đào coin hoạt động âm thầm, nhưng các triệu chứng rất rõ ràng: chậm, quá nhiệt, hóa đơn cao. Biết cách kiểm tra máy tính có miner giúp bạn nhanh chóng phát hiện và loại bỏ mối đe dọa.

Sử dụng Task Manager để chẩn đoán, phần mềm diệt virus để quét, công cụ trình duyệt để bảo vệ — và bạn sẽ không bỏ lỡ nhiễm trùng. Kiểm tra định kỳ máy tính giúp duy trì hiệu suất và kéo dài tuổi thọ thiết bị.

Đừng chần chừ — kiểm tra máy tính của bạn ngay bây giờ. Nếu phát hiện ít nhất một dấu hiệu, hãy chạy quét ngay. Máy tính khỏe mạnh là nền tảng an toàn trong hệ sinh thái crypto.