Hướng dẫn cách mua Stablecoin: Hướng dẫn hoàn chỉnh dành cho người mới bắt đầu

Bạn có đang quan tâm đến stablecoin nhưng còn do dự vì “Không biết cách chọn như thế nào” hoặc “Lo lắng về rủi ro” không? Trong thế giới tài sản số, các khái niệm mới liên tục xuất hiện, đặc biệt đối với người mới bắt đầu, việc hiểu toàn diện về chúng không phải là điều dễ dàng. Hướng dẫn này sẽ giải thích một cách dễ hiểu từ kiến thức cơ bản về stablecoin đến cách mua chúng, cung cấp thông tin thực tiễn và dễ tiếp cận.

Stablecoin là gì: Phiên bản “ổn định” của tài sản số

Stablecoin là loại tài sản số được thiết kế để giảm thiểu biến động giá bằng cách liên kết giá trị với các tài sản như đô la Mỹ hoặc vàng. Khác với các loại tiền mã hóa có biến động mạnh như Bitcoin hay Ethereum, stablecoin hướng tới duy trì trạng thái gần như “1 đồng = 1 đô la”.

Điểm đặc trưng của stablecoin là giữ được sự ổn định về giá trong khi vẫn duy trì các lợi ích của tài sản số như giao dịch 24/7, bảo mật cao trên blockchain, chuyển tiền nhanh.

Quy mô thị trường tăng trưởng nhanh chóng

Trong những năm gần đây, thị trường stablecoin đã đạt mức tăng trưởng đáng kinh ngạc. Đến năm 2025, tổng giá trị vốn hóa sẽ đạt khoảng 3.000 tỷ đô la, tăng mạnh so với mức 2.000 tỷ đô ban đầu. Tuy nhiên, vào tháng 11 năm 2025, thị trường đã trải qua một giai đoạn điều chỉnh nhẹ hàng tháng, cho thấy quá trình tăng trưởng liên tục và thị trường đang bước vào giai đoạn điều chỉnh.

4 loại stablecoin cần biết trước khi mua

Stablecoin được phân loại dựa trên loại tài sản dùng để giữ giá. Hiểu rõ đặc điểm của từng loại là điều quan trọng trước khi chọn phương pháp mua.

Loại đảm bảo bằng tiền pháp định: phổ biến và đáng tin cậy nhất

Loại này được đảm bảo 1:1 với các tiền pháp định như đô la Mỹ. Quỹ dự trữ được quản lý bởi các nhà giữ quỹ độc lập và kiểm toán định kỳ để đảm bảo minh bạch.

Các stablecoin tiêu biểu:

• Tether (USDT): quy mô lớn nhất thị trường, hỗ trợ nhiều blockchain
• USD Coin (USDC): chú trọng vào minh bạch và tuân thủ quy định
• Binance USD (BUSD)
• PayPal USD (PYUSD)

Loại đảm bảo bằng hàng hóa: phù hợp khi muốn đầu tư vàng, bạc

Liên kết với các tài sản vật lý như vàng, bạc, loại này có dự trữ là các kim loại quý hoặc hàng hóa tương ứng. Thích hợp cho nhà đầu tư muốn sở hữu tài sản số dựa trên hàng hóa với số lượng nhỏ.

Ví dụ: Pax Gold (PAXG), Tether Gold (XAUt)

Loại đảm bảo bằng tiền mã hóa: dành cho các chiến lược đầu tư nâng cao

Sử dụng các loại tiền mã hóa khác như Bitcoin hoặc Ethereum làm tài sản thế chấp. Để đối phó với biến động giá, loại này áp dụng phương thức “thặng dư đảm bảo”, nghĩa là phát hành stablecoin bằng cách gửi gấp đôi hoặc nhiều hơn giá trị tài sản mã hóa thế chấp.

Ví dụ tiêu biểu: DAI (được phát hành qua MakerDAO)

Loại thuật toán: sáng tạo nhưng có rủi ro

Không dựa trên tài sản đảm bảo rõ ràng, mà sử dụng thuật toán tự điều chỉnh cung cấp coin dựa trên biến động giá để giữ giá gần 1 đô la. Công nghệ tiên tiến nhưng đã bộc lộ điểm yếu trong sự kiện sụp đổ TerraUSD (UST) trị giá 45 tỷ USD vào năm 2022.

Ví dụ tiêu biểu: Frax (FRAX)

So sánh các stablecoin chính: Nên chọn loại nào?

Tether (USDT): dẫn đầu thị trường

USDT là stablecoin lớn nhất, tính đến tháng 11 năm 2025, vốn hóa vượt 180 tỷ đô la, chiếm khoảng 60% toàn thị trường, có thể giao dịch trên hầu hết các sàn.

Thông tin cơ bản:

• Ra mắt: 2014
• Peg: Đô la Mỹ (1 USDT ≒ 1 USD)
• Hỗ trợ chuỗi: Ethereum, Tron, Solana và nhiều chuỗi khác

Trước đây từng bị chỉ trích về tính minh bạch của quỹ dự trữ, năm 2021 bị phạt bởi Ủy ban Giao dịch Hàng hóa tương lai Mỹ (CFTC). Ngoài ra, S&P Global đã hạ xếp hạng độ tin cậy của quỹ dự trữ xuống mức yếu (weak) vào tháng 11 năm 2025. Tỷ lệ tài sản biến động lớn như Bitcoin hoặc trái phiếu cũng là mối lo ngại.

Tuy nhiên, USDT vẫn phổ biến ở châu Á và châu Âu, giữ vị trí thống trị trên thị trường.

USD Coin (USDC): tiêu chuẩn về minh bạch và tuân thủ quy định

USDC do Circle phát hành, nổi bật với thiết kế chú trọng vào minh bạch và tuân thủ quy định. Quỹ dự trữ chủ yếu là tiền mặt và trái phiếu ngắn hạn của Mỹ, được kiểm toán định kỳ bởi các tổ chức độc lập.

Thông tin cơ bản:

• Ra mắt: 2018 (dự án hợp tác giữa Circle và Coinbase)
• Vốn hóa: khoảng 75 tỷ đô vào tháng 11 năm 2025, tăng mạnh so với đầu năm
• Đặc điểm: phổ biến tại Bắc Mỹ, hoạt động tích cực trong DeFi

USDC còn được xem như “hạ tầng thanh toán” phù hợp với luật mới của Mỹ về stablecoin (GENIUS law).

Các stablecoin đáng chú ý khác

• DAI: stablecoin phi tập trung do MakerDAO phát hành, duy trì peg USD qua hệ thống đảm bảo quá mức ETH
• Ripple USD (RLUSD): stablecoin mới dành cho chuyển tiền quốc tế và nhà đầu tư tổ chức

Cách mua stablecoin: hướng dẫn từng bước

Bước 1: Mở tài khoản tại sàn giao dịch

Truy cập các sàn lớn, điền thông tin cá nhân để tạo tài khoản. Có thể cần xác minh danh tính (KYC).

Bước 2: Chọn phương thức nạp tiền

Trong phần “Tài sản”, chọn “Nạp tiền” và tìm stablecoin mong muốn (ví dụ: USDT).

Bước 3: Chỉ định mạng blockchain

Bước quan trọng nhất. Khi nạp hoặc rút tiền, hãy chọn đúng mạng:

• ERC20 (mạng Ethereum)
• TRC20 (mạng Tron)
• SOL (mạng Solana)

Chọn mạng khác nhau có thể dẫn đến mất tiền.

Bước 4: Tạo địa chỉ nạp

Nhấn “Tạo địa chỉ”, sao chép địa chỉ hiển thị hoặc quét mã QR.

Bước 5: Chuyển tiền từ ví khác

Gửi stablecoin từ nền tảng hoặc ví khác đến địa chỉ đã tạo. Thời gian xử lý có thể từ vài phút đến vài giờ tùy tình trạng mạng.

Lợi ích của stablecoin: các ứng dụng thực tế

Bảo vệ khỏi biến động giá

Chuyển đổi tài sản sang stablecoin khi thị trường giảm để giữ giá trị mà không cần rút khỏi thị trường. Khi thị trường phục hồi, có thể nhanh chóng quay lại vị thế ban đầu, mở rộng chiến lược giao dịch.

Cách mạng trong chuyển tiền quốc tế

Giao dịch ngân hàng truyền thống mất vài ngày, phí cao 5-7%. Stablecoin chỉ mất vài phút để chuyển, gần như tức thì. Ở các nước có lạm phát cao, chuyển đổi sang stablecoin liên kết đô la giúp duy trì sức mua.

Thúc đẩy tài chính toàn diện

Những khu vực hạn chế tiếp cận ngân hàng hoặc có lạm phát cao vẫn có thể tham gia nền kinh tế toàn cầu qua stablecoin chỉ cần smartphone.

Hạ tầng DeFi

Stablecoin là nền tảng của DeFi, cho phép:

• Cho vay, vay mượn: Aave, Compound
• Cung cấp thanh khoản: làm thành phần quan trọng của các cặp giao dịch
• Yield farming: cung cấp thanh khoản để nhận lãi
• Tài sản tổng hợp: thế chấp các phiên bản tổng hợp của cổ phiếu, hàng hóa

Mở rộng cross-chain

Các nền tảng mới cho phép di chuyển stablecoin liền mạch giữa các blockchain, thúc đẩy xu hướng đa chuỗi.

Rủi ro và thách thức của stablecoin: những điều cần biết trước khi đầu tư

Không chắc chắn về quy định

Khi stablecoin ngày càng quan trọng, các cơ quan quản lý siết chặt giám sát.

Mỹ: Quốc hội đang xem xét dự luật hướng dẫn phát hành stablecoin, bao gồm yêu cầu dự trữ và minh bạch.

Liên minh châu Âu: Quy định thị trường tài sản số (MiCA) gần như cấm các stablecoin thuật toán, yêu cầu các loại còn lại dự trữ chặt chẽ.

Singapore, Hong Kong: Khung pháp lý cho stablecoin liên kết một loại tiền tệ G10 sắp hoàn thiện, tập trung vào ổn định giá, vốn, thanh khoản, minh bạch.

Vấn đề minh bạch quỹ dự trữ

Circle công bố báo cáo xác minh định kỳ, nhưng không phải tất cả các nhà phát hành đều minh bạch như vậy. Thiếu thông tin rõ ràng có thể gây rủi ro cho người dùng.

Rủi ro mất peg

Sự cố lớn nhất là vụ sụp đổ của TerraUSD (UST) tháng 5/2022, mất khoảng 45 tỷ đô trong vòng một tuần. Đây là ví dụ về điểm yếu của stablecoin thuật toán.

Ngay cả stablecoin đảm bảo bằng tiền pháp định cũng có thể mất peg tạm thời trong thời điểm căng thẳng hoặc khi nhà phát hành gặp khó khăn về thanh khoản.

Rủi ro tập trung hóa

Các stablecoin lớn đều do tổ chức tập trung phát hành, dẫn đến các rủi ro như:

• Đóng băng hoặc đưa vào danh sách đen địa chỉ ví
• Rủi ro đối tác khi nhà phát hành phá sản
• Mất đi đặc tính “không cần phép” của tài sản số

Cơ chế giữ giá stablecoin ổn định

Dự trữ dựa trên tài sản

Stablecoin đảm bảo bằng tiền pháp định dự trữ bằng các tài sản như tiền mặt, trái phiếu chính phủ trong tài khoản ngân hàng hoặc trái phiếu chính phủ, sao cho tổng giá trị bằng với lượng stablecoin phát hành. Khi người dùng hoàn trả stablecoin, tương ứng sẽ nhận lại tiền pháp định.

Cơ chế duy trì peg (giá liên kết)

“1 USDT ≒ 1 USD” gọi là “peg”. Để giữ peg, các cơ chế thị trường hoạt động như:

• Người dùng tạo mới hoặc đốt stablecoin
• Giao dịch arbitrage nhằm lợi dụng lệch giá
• Phương thức đảm bảo thặng dư quá mức của stablecoin đảm bảo bằng mã hóa
• Tự điều chỉnh cung cấp theo thuật toán

Dù giá có tạm lệch khỏi 1 USD, các lực này sẽ tự đưa giá trở lại gần mức đó.

Minh bạch và hệ thống kiểm toán

Nhiều nhà phát hành công khai xác minh quỹ dự trữ định kỳ, có kiểm toán bởi các tổ chức độc lập. Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) đã bắt đầu thảo luận phân biệt rõ:

• Stablecoin thanh toán: dự trữ bằng trái phiếu chính phủ hoặc tài sản an toàn, không có lợi suất trên chuỗi
• Stablecoin đầu tư: dành cho mục đích sinh lợi

Xu hướng phổ biến là ưa chuộng stablecoin thanh toán, được đảm bảo bằng tài sản an toàn, thanh khoản cao.

Chiến lược sử dụng stablecoin sau khi mua

Giao dịch và đầu tư

Stablecoin là cặp giao dịch quan trọng trên các sàn. Nhà giao dịch có thể vào ra vị thế mà không cần đổi sang tiền pháp định, giảm phí và thời gian xử lý. Trong thời kỳ biến động, stablecoin còn là “khu vực chờ” để nhanh chóng quay lại thị trường khi điều kiện thuận lợi.

Thanh toán hàng ngày và thương mại

Khác với Bitcoin hay Ethereum, stablecoin giữ giá ổn định, không lo giá biến động lớn giữa lúc bắt đầu và kết thúc giao dịch.

Chuyển tiền quốc tế và di chuyển vốn

Chuyển tiền qua ngân hàng mất vài ngày, phí cao 5-7%. Stablecoin chỉ mất vài phút, gần như tức thì. Ở các quốc gia lạm phát cao, chuyển đổi sang stablecoin liên kết đô la giúp duy trì sức mua.

Ứng dụng trong hệ sinh thái DeFi

Stablecoin là thành phần cốt lõi của DeFi, mở ra nhiều cơ hội như:

• Cho vay, vay mượn: Aave, Compound
• Cung cấp thanh khoản: làm thành phần của các cặp giao dịch
• Yield farming: cung cấp thanh khoản để nhận lãi
• Tài sản tổng hợp: thế chấp các phiên bản tổng hợp của cổ phiếu, hàng hóa

Triển vọng tương lai của stablecoin: quy định và phát triển công nghệ

Thị trường stablecoin đang phát triển nhanh chóng từ vài trăm tỷ đến 3.000 tỷ đô, trở thành cầu nối quan trọng giữa blockchain và tài chính truyền thống. Các tổ chức lớn như PayPal, Bank of America, Stripe tham gia ngày càng nhiều, nâng cao vị thế.

Hướng phát triển trong tương lai

Đa dạng hóa theo khu vực: các stablecoin đặc thù phù hợp với từng nền kinh tế

Rõ ràng về quy định: các quy định chung toàn cầu giúp minh bạch và an toàn hơn

Tích hợp với tài chính truyền thống: kết nối liền mạch với hệ thống ngân hàng, giảm rào cản

Công nghệ đổi mới: nâng cao chức năng cross-chain, phát triển hệ thống thanh toán mở rộng, hiệu quả hơn

Tóm lại: cách mua stablecoin và ứng dụng trong tương lai

Việc mua stablecoin khá đơn giản từ mở tài khoản tại sàn, nạp tiền, chọn mạng phù hợp. Tuy nhiên, cần chú ý đặc biệt đến rủi ro mất tiền do chọn sai mạng.

Nếu sử dụng đúng cách, stablecoin giúp duy trì giá trị, tối ưu chuyển tiền quốc tế, tham gia DeFi, chống lạm phát — mở ra nhiều cơ hội mà trước đây khó tiếp cận. Trong lĩnh vực phát triển nhanh này, việc liên tục cập nhật thông tin mới, phù hợp với mục tiêu đầu tư và khả năng chấp nhận rủi ro của bản thân sẽ là chìa khóa để thành công trong kỷ nguyên tài chính số.