5 cách đầu tư vàng hàng đầu, làm thế nào để chọn? Rủi ro và lợi nhuận cùng nhìn rõ

Trong những năm gần đây, tình hình địa chính trị căng thẳng, áp lực lạm phát không giảm, nhiều nhà đầu tư bắt đầu xem xét lại giá trị phòng hộ của vàng. Ngoài các loại vàng vật chất truyền thống, các nhà đầu tư hiện đại có nhiều kênh tham gia vào biến động giá vàng, với các phương thức có mức độ rủi ro, chi phí và lợi nhuận khác nhau rất lớn. Bài viết phân tích chi tiết năm phương thức đầu tư vàng phổ biến, giúp bạn tìm ra chiến lược phù hợp dựa trên nhu cầu của bản thân.

Đầu tư vàng hiện còn đáng để phân bổ không?

Trong vài năm qua, xu hướng giá vàng biến động mạnh, từ đỉnh cao gần 2000 USD vào năm 2023 xuống dưới 1700 USD, chủ yếu chịu ảnh hưởng bởi chính sách lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ và xung đột địa chính trị. Đến năm 2024, tình hình đã có sự chuyển biến rõ rệt.

Các ngân hàng trung ương toàn cầu đồng loạt tăng dự trữ vàng, trong năm 2024, lượng mua ròng vàng của các ngân hàng trung ương đạt tới 1045 tấn, đã liên tiếp vượt qua ngưỡng nghìn tấn trong ba năm liên tiếp, loại mua vào cấp tổ chức này đã đẩy giá vàng vượt qua 2700 USD. Tính đến tháng 9 năm 2025, giá vàng quốc tế đã tăng vọt lên trên 3700 USD, một số ngân hàng đầu tư quốc tế còn dự đoán giá vàng trung hạn năm 2026 sẽ thử thách mốc 4000 USD.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng, biến động giá vàng ngắn hạn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố, khó dự đoán chính xác. Do đó, cốt lõi của việc đầu tư vàng là tìm thời điểm phù hợp để vào thị trường, chứ không phải chờ đợi giá tăng rồi mua vào cao. Tùy theo mục tiêu đầu tư khác nhau, có thể lựa chọn chiến lược phân bổ dài hạn hoặc giao dịch ngắn hạn.

Chiến lược nắm giữ dài hạn phù hợp với nhà đầu tư muốn bảo toàn giá trị và gia tăng tài sản, có thể xem xét vàng vật chất, sổ tiết kiệm vàng hoặc ETF vàng, với trọng tâm là mua ở mức giá thấp tương đối.

Chiến lược giao dịch ngắn hạn phù hợp với nhà đầu tư sẵn sàng chịu rủi ro biến động, có khả năng phân tích thị trường, có thể sử dụng hợp đồng tương lai vàng hoặc hợp đồng chênh lệch để thực hiện giao dịch hai chiều, kiếm lợi từ chênh lệch giá.

Năm phương thức đầu tư vàng toàn diện

Phương thức 1: Vàng vật chất — Lựa chọn truyền thống để giữ giá trị

Mua vàng thỏi, vàng miếng hoặc đồng xu kỷ niệm là phương thức đầu tư lâu đời nhất. Vàng vật chất có thể mua tại ngân hàng hoặc tiệm vàng, khoản đầu tư lớn hơn, quy trình mua đơn giản hơn.

Ưu điểm của vàng vật chất là rủi ro tương đối thấp, có thể sở hữu thực tế, mang lại cảm giác an tâm về tâm lý. Nhược điểm là không sinh lợi tức, cần lưu trữ an toàn (thường phải trả phí giữ gìn), tính thanh khoản thấp, dễ mua vào khó bán ra. Ngoài ra, trang sức vàng và đồng xu kỷ niệm có phí gia công, khi bán ra còn phải chịu phí thủ tục và hao mòn, không phù hợp để đầu tư dài hạn.

Lưu ý thuế: Nếu giao dịch vượt quá 50.000 TWD, cần khai báo thu nhập thương mại cá nhân tạm thời, tính thuế theo tỷ lệ lợi nhuận ròng 6%.

Đối tượng phù hợp: Nhà đầu tư dài hạn muốn giữ giá trị, đa dạng hóa tài sản, không thích rủi ro

Gợi ý mua hàng: Mua trực tiếp tại ngân hàng (như Ngân hàng Đài Loan) hoặc từ tiệm vàng nhỏ, chú ý đến độ tinh khiết vì khi bán lại sẽ tính theo trọng lượng, thương hiệu và ngoại hình không có phần thưởng giá trị gia tăng.

Phương thức 2: Sổ tiết kiệm vàng — Tiện lợi của vàng giấy

Sổ tiết kiệm vàng (còn gọi là “vàng giấy”) do ngân hàng giữ hộ vàng, nhà đầu tư chỉ cần giao dịch mua bán qua tài khoản sổ, không cần sở hữu vàng vật chất. Nhiều ngân hàng tại Đài Loan cung cấp dịch vụ này, như Ngân hàng Đài Loan, China Trust, First Bank.

Sổ tiết kiệm vàng có ba hình thức mua: tính theo TWD, tính theo ngoại tệ, và sản phẩm song tiền mới ra mắt gần đây. Chọn mua bằng TWD sẽ chịu rủi ro tỷ giá, chọn ngoại tệ sẽ phải trả phí chuyển đổi ban đầu. Chi phí tổng thể trung bình, nhưng mua bán nhiều lần sẽ tích tụ chi phí, khuyên dùng chiến lược mua bán ít.

Sổ tiết kiệm vàng có thể đổi lấy vàng vật chất, cung cấp tính linh hoạt. Khi mua, coi như là giao dịch tài sản, khai báo thuế thu nhập tổng hợp năm sau, lỗ có thể trừ.

Đối tượng phù hợp: Nhà đầu tư muốn chi phí thấp, theo đuổi chiến lược ổn định, giao dịch ít

Gợi ý mua hàng: Các ngân hàng như Ngân hàng Đài Loan, Yuanta, E.SUN đều cung cấp sản phẩm và dịch vụ cạnh tranh.

Phương thức 3: ETF vàng — Sản phẩm chỉ số có tính thanh khoản cao nhất

ETF vàng về bản chất là quỹ chỉ số theo dõi giá vàng, nhà đầu tư có thể mua trực tiếp qua tài khoản chứng khoán. Các sản phẩm phổ biến gồm ETF vàng Đài Loan (mã 00635U) và ETF vàng Mỹ (như GLD, IAU).

Chi phí hàng năm của ETF vàng Đài Loan khoảng 1.15% phí quản lý cộng 0.1% thuế giao dịch; ETF vàng Mỹ phí quản lý thấp hơn (0.25%-0.4%/năm), nhưng phải trả phí chuyển đổi ngoại tệ. Vốn đầu tư thấp, tính thanh khoản tốt, phù hợp với người mới và nhà đầu tư nhỏ lẻ, nhưng chỉ có thể mua theo chiều tăng, không thể bán khống, phù hợp đầu tư dài hạn.

Đối tượng phù hợp: Người mới bắt đầu đầu tư vàng, muốn chi phí thấp, thích đầu tư thụ động

Gợi ý mua hàng: Mua qua các công ty chứng khoán trong nước hoặc mở tài khoản quốc tế để đầu tư ETF Mỹ, phí thấp hơn nhưng cần chuyển đổi ngoại tệ.

Phương thức 4: Hợp đồng tương lai vàng — Giao dịch đòn bẩy cao, hai chiều

Hợp đồng tương lai vàng dựa trên hợp đồng kỳ hạn vàng quốc tế, lợi nhuận phụ thuộc vào chênh lệch giá vào thời điểm vào và thoát. Hợp đồng tương lai hỗ trợ giao dịch hai chiều (mua bán), thời gian giao dịch 24/7, thanh khoản quốc tế dồi dào, giá khó bị thao túng.

Nhà đầu tư chỉ cần ký quỹ một tỷ lệ nhất định để sử dụng đòn bẩy, giảm đáng kể vốn yêu cầu. Nhược điểm là hợp đồng có ngày đáo hạn cố định, phải gia hạn định kỳ, phát sinh chi phí. Nếu giữ vị thế quá hạn, sẽ bị tự động đóng vị thế. Đòn bẩy làm tăng lợi nhuận nhưng cũng làm tăng rủi ro, cần kiểm soát rủi ro chặt chẽ.

Về thuế, lợi nhuận từ giao dịch hợp đồng tương lai vàng tạm thời chưa bị đánh thuế, chỉ thu thuế giao dịch hợp đồng (0.025%), thuế rất nhẹ.

Đối tượng phù hợp: Nhà đầu tư có kinh nghiệm, vốn lớn, chấp nhận rủi ro biến động cao, giao dịch ngắn hạn

Gợi ý giao dịch: Thị trường hợp đồng tương lai Đài Loan hạn chế thời gian, nên giao dịch qua các nhà môi giới quốc tế để có 24/7, thanh khoản và điều kiện giao dịch tốt hơn.

Phương thức 5: Hợp đồng chênh lệch vàng (CFD) — Chi phí thấp, vào nhanh

Hợp đồng chênh lệch (CFD) là hợp đồng phái sinh theo dõi giá vàng giao ngay, lợi thế lớn nhất là ngưỡng vào thị trường cực thấp, có thể bắt đầu giao dịch với số vốn rất nhỏ. CFD hỗ trợ giao dịch hai chiều, không có hạn ngày đáo hạn, linh hoạt hơn hợp đồng tương lai.

Lợi nhuận dựa trên chênh lệch giá mua bán, không cần sở hữu vàng thực tế. Nhà đầu tư có thể điều chỉnh đòn bẩy tự do, phí chủ yếu đến từ spread (chênh lệch mua bán) và phí qua đêm. Giao dịch chỉ cần dự đoán hướng đi của giá vàng, đơn giản hơn nhiều so với chọn cổ phiếu.

Nếu thu nhập từ nước ngoài vượt quá 1 triệu TWD/năm, phải cộng vào thu nhập cơ bản để tính thuế theo mức tối thiểu.

Sự khác biệt chính giữa hợp đồng tương lai và CFD:

• CFD không giới hạn hợp đồng nhỏ nhất, yêu cầu ký quỹ thấp hơn
• CFD không có ngày đáo hạn, giữ vị thế dài hạn linh hoạt hơn
• Hợp đồng tương lai phải trả thuế giao dịch, CFD chỉ trả spread
• CFD yêu cầu vốn thấp hơn nhiều

Đối tượng phù hợp: Nhà đầu tư nhỏ, muốn vào nhanh, sẵn sàng học hỏi kỹ năng giao dịch ngắn hạn

Gợi ý giao dịch: Chọn nhà môi giới có giấy phép quản lý tài chính quốc tế (như ASIC, FCA), tránh rủi ro nền tảng lừa đảo.

Giá trị cốt lõi của đầu tư vàng

Tại sao vàng luôn giữ vị trí quan trọng trong danh mục đầu tư? Lý do chính gồm:

Tính giữ giá trị: Vàng có sức mua dài hạn ổn định, là công cụ chống lạm phát truyền thống.

Thị trường toàn cầu: Giao dịch vàng quy mô lớn, lịch sử lâu dài, minh bạch cao, giá khó thao túng.

Công cụ phòng hộ: Khi kinh tế bất ổn, địa chính trị căng thẳng hoặc khủng hoảng tài chính xảy ra, vàng thường trở thành nơi trú ẩn an toàn. Sau chiến tranh Nga-Ukraine, trong giai đoạn tăng lãi suất của các ngân hàng trung ương toàn cầu, giá vàng đều tăng rõ rệt.

Sự công nhận của các tổ chức lớn: Hầu hết các tổ chức đầu tư chính đều khuyên nên phân bổ vàng trong danh mục, tỷ lệ đề xuất ít nhất là 10%.

Chính vì vàng có đặc tính biến động cao nhưng tương đối độc lập, không mang lại lợi nhuận cố định như gửi tiết kiệm hay vô hạn như cổ phiếu, nhưng lại cung cấp sự ổn định tâm lý và khả năng ứng phó khủng hoảng cho nhà đầu tư. Do đó, vàng thường được xem là công cụ phân bổ tài sản dài hạn hoặc là mục tiêu giao dịch kiếm lợi từ chênh lệch ngắn hạn.

Chọn phương thức phù hợp nhất với bản thân chính là chìa khóa thành công — Dù là theo đuổi sự ổn định để giữ giá trị hay tìm kiếm lợi nhuận tích cực, thị trường vàng đều có thể đáp ứng các phong cách đầu tư khác nhau.