Thị Trường Chứng Khoán Mỹ Và Chiến Lược Ứng Phó Với Sự Sụt Giảm

Thị trường chứng khoán Mỹ với tư cách là kim chỉ nam của tài chính toàn cầu, xu hướng của nó tác động trực tiếp đến các quyết định phân bổ tài sản của nhà đầu tư. Tuy nhiên, biến động thị trường là bình thường — khi chứng khoán Mỹ sụt giảm mạnh, trước khi tài khoản teo tà, nhà đầu tư thường rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan: là nên tận dụng giá thấp và “đáy chớp nhoáng”, hay nên dừng lỗ kịp thời để phòng ngừa rủi ro? Câu hỏi này không có câu trả lời tiêu chuẩn, chìa khóa nằm ở việc hiểu rõ bản chất của sự sụt giảm thị trường, cũng như tìm ra phương án ứng phó phù hợp với bản thân.

Những Nguyên Nhân Thực Sự Đằng Sau Sự Sụt Giảm Mạnh Của Chứng Khoán Mỹ

Sự sụt giảm mạnh của chứng khoán Mỹ không bao giờ là một sự kiện độc lập. Mỗi đợt giảm đều có nền tảng logic kinh tế sâu sắc hỗ trợ. Nếu muốn giữ lý trí giữa biến động, nhà đầu tư trước hết cần xác định những tín hiệu có thể báo trước rủi ro.

Suy thoái cơ bản kinh tế là mối gây hỏa tức phổ biến nhất. Khi tốc độ tăng trưởng GDP chậm lại, tỷ lệ thất nghiệp tăng cao, lợi nhuận doanh nghiệp giảm sút, nền tảng định giá cổ phiếu cũng lung lay theo. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) quá cao sẽ đẩy chi phí vay vốn tăng lên, kìm hãm ý định đầu tư của doanh nghiệp; chỉ số PMI (Chỉ số Quản lý Mua Hàng) ngành sản xuất rơi xuống dưới 50 cho thấy hoạt động kinh tế co lại, những dữ liệu này đều có thể gây ra hoảng loạn thị trường.

Sự thay đổi hướng của chính sách tiền tệ cũng mang tính sát thương tương tự. Khi ngân hàng trung ương tăng lãi suất, những cổ phiếu công nghệ, cổ phiếu tăng trưởng trước đây phụ thuộc vào tài trợ lãi suất thấp để duy trì tăng trưởng cao thường là những cổ phiếu bị ảnh hưởng nặng nhất. Ngược lại, khi chính sách chuyển hướng nới lỏng thường sẽ mang lại hỗ trợ cho thị trường chứng khoán.

Rủi ro địa chính trị và cảm xúc thị trường cũng không nên bỏ qua. Xung đột quốc tế, ma sát thương mại, sự bất định chính trị đều có thể trong tức thì quay vòng kỳ vọng của nhà đầu tư. Khi chỉ số VIX (chỉ số sợ hãi) tăng lên, điều đó cho thấy phí rủi ro được thị trường định giá đang tăng cao, điều này thường báo trước rằng biến động lớn hơn sắp xảy ra.

Hai Đợt Điều Chỉnh Sâu Trong Lịch Sử

Khủng hoảng tài chính năm 2008 là trường hợp điển hình về sự sụt giảm của chứng khoán Mỹ. Sự sụp đổ của thị trường cho vay dưới chuẩn gây ra phản ứng dây chuyền trên toàn hệ thống tài chính toàn cầu. Từ cuối năm 2007 đến cuối năm 2008, chỉ số Dow Jones giảm hơn 33%, mức giảm của Nasdaq thậm chí còn đạt hơn 40%. Sự thắt chặt tín dụng khiến doanh nghiệp khó khăn trong tài trợ, nền kinh tế rơi vào suy thoái, mức giảm của thị trường chứng khoán tương xứng với mức độ nghiêm trọng của tác động kinh tế.

Tác động của dịch bệnh COVID-19 năm 2020 lại là một trường hợp dốc hơn. Chỉ trong khoảng chưa đầy một tháng từ ngày 19 tháng 2 đến 23 tháng 3, chỉ số Dow Jones giảm từ 29551 điểm xuống 18591 điểm, mức giảm đạt 37%. Nền kinh tế toàn cầu rơi vào tình trạng đóng băng ngắn hạn, sự co lại cấp tốc của cầu mua đẩy giá cổ phiếu rơi tự do.

Nhưng điều thú vị là, sau cả hai cuộc khủng hoảng, thị trường chứng khoán đều xuất hiện phản ứng mạnh. Những nhà đầu tư kiên trì nắm giữ hoặc tăng vị thế khi ở điểm thấp cuối cùng đã nhận được lợi nhuận đáng kể. Điều này gợi ý cho chúng ta rằng, sự sụt giảm lớn thường ẩn chứa cơ hội lớn.

Quyết Định Cốt Lõi Khi Sụt Giảm Lớn: Bán Hay Mua

Đây là câu hỏi gây rối tâm nhất của nhà đầu tư, nhưng câu trả lời phụ thuộc vào chu kỳ đầu tư và khả năng chịu rủi ro của bạn.

Đối với nhà đầu tư dài hạn, sự sụt giảm lớn của chứng khoán Mỹ thực tế là cơ hội vàng để bố trí tài sản chất lượng cao. Sự giảm giá cổ phiếu có nghĩa là cùng một doanh nghiệp, cùng một khả năng kiếm lợi nhuận, chi phí mua vào hiện tại của bạn thấp hơn, tỷ suất lợi nhuận trong tương lai sẽ cao hơn. Dữ liệu lịch sử chứng minh, nhìn dài hạn thị trường chứng khoán luôn tăng, chìa khóa là bạn có thể duy trì sự kiên định giữa sự sụt giảm hay không.

Đối với nhà giao dịch ngắn hạn, cần chiến lược ứng phó linh hoạt hơn. Khi xu hướng thị trường chứng khoán sụt giảm trở nên rõ ràng, việc giảm vị thế hoặc chờ đợi không nắm giữ là lựa chọn hợp lý. Nhưng ở đây có một cái bẫy: việc dự đoán xu hướng ngắn hạn của thị trường cực kỳ khó khăn, nhiều nhà đầu tư sẽ do cố gắng chạy thoát đỉnh chính xác mà bị lỗ liên tục.

Một phương án trung bình khả thi là ứng phó theo giai đoạn. Khi thị trường chứng khoán giảm 20-30%, có thể cân nhắc giảm vị thế từ 100% xuống 70-80%, vừa duy trì tiếp xúc thị trường vừa phòng ngừa rủi ro tiếp theo. Khi mức giảm đạt 30-50%, lại căn cứ vào phán đoán căn bản để quyết định có nên tăng vị thế hay không. Cách này vừa không quá bi quan, cũng không mù quáng lạc quan.

Sử Dụng Công Cụ Phòng Hộ Để Quản Lý Rủi Ro Sụt Giảm

Khi bạn không chắc chắn về triển vọng thị trường sau này, có thể cân nhắc sử dụng phòng hộ để quản lý rủi ro. Trong thời kỳ sụt giảm lớn của chứng khoán Mỹ, việc bán khống chỉ số chứng khoán là cách làm phổ biến.

Hợp đồng chênh lệch giá (CFD) vì tính linh hoạt về đòn bẩy, ngưỡng thấp của nó trở thành công cụ phòng hộ của nhiều nhà đầu tư. Bằng cách bán khống S&P 500, Nasdaq 100 hoặc chỉ số Dow Jones, bạn có thể trong khi nắm giữ vị thế cổ phiếu cá nhân, thông qua lợi nhuận từ vị thế bạch. Sử dụng đòn bẩy vừa phải (ví dụ 10-20 lần thay vì 200 lần) có thể phóng đại hiệu ứng phòng hộ trong điều kiện kiểm soát rủi ro.

Nhưng cần nhấn mạnh, đòn bẩy là con dao hai lưỡi. Đòn bẩy cao vừa phóng đại lợi nhuận vừa phóng đại rủi ro, sử dụng không đúng cách thậm chí có thể dẫn đến vỡ tài khoản. Cách làm bảo thủ là trước tiên làm quen với công cụ, luyện tập lặp lại trên tài khoản mô phỏng, sau đó thử nghiệm với tiền thật với số lượng nhỏ.

Lời Khuyên Cuối Cùng

Sự sụt giảm lớn của chứng khoán Mỹ không chỉ thử nghiệm kỹ thuật đầu tư mà còn là thử nghiệm tâm lý đầu tư. Những nhà đầu tư duy trì sự tỉnh táo giữa biến động, kiên trì mục tiêu dài hạn thường có thể xuyên suốt chu kỳ để nhận được lợi nhuận đáng kể.

Chìa khóa là xây dựng một khuôn khổ đầu tư riêng của bản thân: xác định rõ chu kỳ thời gian mục tiêu đầu tư, nhận thức rõ khả năng chịu rủi ro của bản thân, liên tục học hỏi các quy luật thị trường. Không để biến động ngắn hạn chiếm đoạt quyết định, cũng không mù quáng tăng vị thế dưới tác động hoảng loạn. Lý trí, kỷ luật, kiên nhân — ba điểm này mới là mật mã thực sự để tồn tại và kiếm tiền trong biến động thị trường chứng khoán.