Liên minh AUD có thể đảo ngược xu hướng giảm suốt mười năm? Triển vọng tỷ giá năm 2026 và các yếu tố đầu tư quan trọng

Tại sao đồng AUD rơi vào trạng thái yếu dài hạn? Sự thật về việc mất giá hơn 35% trong 10 năm

AUD là đồng tiền giao dịch thứ năm toàn cầu (xếp hạng: USD, EUR, JPY, GBP, AUD), cặp AUD/USD cũng là một trong những cặp giao dịch sôi động thứ năm trên toàn cầu. Ưu điểm về tính thanh khoản cao, chênh lệch thấp ban đầu dự kiến giúp AUD thể hiện ấn tượng, nhưng thực tế lại khác xa.

Trong suốt mười năm qua, xu hướng yếu của AUD là một mối lo ngại. Từ mức 1.05 vào đầu năm 2013, đến năm 2023, AUD/USD đã giảm hơn 35%, trong khi chỉ số USD DXY lại tăng 28.35%. So sánh với EUR, JPY, CAD cũng đều thể hiện xu hướng mất giá, về bản chất đây là kết quả của một chu kỳ mạnh đồng USD toàn cầu do chu kỳ tăng giá USD chi phối.

Dù trong giai đoạn dịch COVID-19 năm 2020, AUD từng tăng mạnh khoảng 38% nhờ kiểm soát dịch ổn định hơn của Úc và nhu cầu mạnh mẽ về các hàng hóa như quặng sắt của châu Á, nhưng phần lớn thời gian sau đó, AUD vẫn duy trì xu hướng điều chỉnh hoặc yếu hơn. Đến năm 2025, nhờ giá quặng sắt và vàng tăng, cộng thêm Fed giảm lãi suất, AUD đã tăng lên 0.6636, tăng khoảng 5–7% so với trước, nhưng xét trên phạm vi dài hạn, xu hướng của AUD vẫn còn yếu.

Ba rào cản chính của xu hướng AUD: Tại sao khó bật lên thành xu hướng

Mỗi khi AUD gần vùng đỉnh cũ, áp lực bán ra trên thị trường rõ rệt hơn. Niềm tin vào AUD vẫn còn hạn chế, nguyên nhân chính gồm:

1. Ảnh hưởng của thuế quan Mỹ đối với xuất khẩu nguyên liệu: Chính sách thuế quan của Mỹ ảnh hưởng đến thương mại toàn cầu, khiến xuất khẩu kim loại, năng lượng của Úc giảm, trực tiếp làm giảm vị thế của AUD như đồng tiền hàng hóa.

2. Mất lợi thế chênh lệch lãi suất: Ngân hàng Dự trữ Úc (RBA) và Fed khó có thể đảo ngược chênh lệch lãi suất. Hiện tại, lãi suất tiền mặt của RBA khoảng 3.60%, thị trường đã dần chuyển sang kỳ vọng “2026 có thể tăng lãi trở lại”, theo dự báo của Commonwealth Bank (CBA), mức cao có thể lên tới 3.85%.

3. Sức hấp dẫn của nền kinh tế nội địa giảm sút: Sự phục hồi của kinh tế nội địa Úc còn yếu, làm giảm sức hút của các tài sản, từ đó làm giảm dòng vốn đầu tư nước ngoài.

Xét về trung và dài hạn, AUD giống như một đồng tiền “có khả năng bật lên nhưng thiếu xu hướng rõ ràng”. Trong bối cảnh thiếu động lực tăng trưởng rõ ràng và lợi thế chênh lệch lãi suất, xu hướng của AUD dễ bị tác động bởi các yếu tố bên ngoài hơn là các yếu tố cơ bản nội tại.

Ba yếu tố then chốt để nắm bắt xu hướng AUD

Để dự đoán chính xác sự chuyển biến của AUD, nhà đầu tư cần chú ý đến ba chỉ số cốt lõi sau:

1. Chính sách lãi suất của RBA: Liệu chênh lệch lãi suất có thể được xây dựng lại?

AUD lâu nay được xem là đồng tiền có lãi suất cao, sức hút phụ thuộc nhiều vào cấu trúc chênh lệch lãi suất giữa RBA và Fed. Hiện tại, lãi suất tiền mặt của RBA khoảng 3.60%, thị trường dự đoán “2026 có thể tăng lãi trở lại”, theo dự báo của CBA, mức cao có thể lên tới 3.85%.

Nếu lạm phát vẫn còn dai dẳng, thị trường lao động duy trì sức mạnh, lập trường hawkish của RBA sẽ giúp AUD xây dựng lại lợi thế chênh lệch lãi suất; ngược lại, kỳ vọng tăng lãi không thành hiện thực, sức mạnh của AUD sẽ giảm rõ rệt.

2. Nền kinh tế Trung Quốc và giá hàng hóa: Động lực bên ngoài của AUD

Cấu trúc xuất khẩu của Úc tập trung cao vào quặng sắt, than đá và năng lượng, do đó AUD về bản chất là đồng tiền hàng hóa, nhu cầu của Trung Quốc là biến số quan trọng nhất.

Khi hoạt động xây dựng và sản xuất của Trung Quốc phục hồi, giá quặng sắt thường tăng theo, AUD thường phản ánh nhanh qua tỷ giá. Ngược lại, nếu đà phục hồi của Trung Quốc không đủ mạnh, dù giá hàng hóa có hồi phục ngắn hạn, AUD cũng dễ xuất hiện xu hướng “nhảy lên rồi lại giảm”.

3. Xu hướng USD và tâm lý rủi ro toàn cầu: Quyết định dòng vốn

Xét về dòng vốn, chu kỳ chính sách của Fed vẫn là trung tâm của thị trường ngoại hối toàn cầu. Trong môi trường giảm lãi suất, USD yếu đi thường có lợi cho các đồng tiền rủi ro như AUD; nhưng nếu tâm lý phòng ngừa rủi ro tăng cao, dòng vốn chảy về USD, ngay cả khi các yếu tố cơ bản của AUD chưa xấu đi, cũng dễ bị áp lực.

Gần đây, giá năng lượng và nhu cầu toàn cầu vẫn còn ảm đạm, nhà đầu tư ưu tiên các tài sản trú ẩn hơn là các đồng tiền theo chu kỳ, điều này hạn chế khả năng tăng của AUD.

Để AUD thoát khỏi xu hướng trung dài hạn thực sự tăng giá, cần đồng thời ba điều kiện sau: RBA trở lại lập trường hawkish, nhu cầu của Trung Quốc thực chất cải thiện, và USD bước vào giai đoạn yếu cấu trúc. Nếu chỉ có một trong số đó, AUD nhiều khả năng sẽ duy trì dao động trong vùng, không thể bứt phá theo chiều dương đơn thuần.

Dự báo xu hướng AUD: Triển vọng tỷ giá sau năm 2026

Chìa khóa của xu hướng AUD trong tương lai là “liệu khả năng bật lên có thể chuyển thành xu hướng hay không”. Phần lớn các nhà phân tích thị trường đều đồng thuận rằng AUD có thể phục hồi trong ngắn hạn, nhưng để trở lại xu hướng tăng mạnh, cần có các điều kiện vĩ mô rõ ràng hơn.

Các tổ chức lớn có quan điểm khác nhau rõ rệt về xu hướng AUD:

Morgan Stanley dự đoán, đến cuối 2025, AUD/USD có thể lên tới 0.72. Dự đoán này dựa trên khả năng duy trì chính sách hawkish của Ngân hàng Dự trữ Úc và sự tăng giá của hàng hóa.

Traders Union sử dụng mô hình thống kê, dự báo đến cuối 2026, trung bình AUD khoảng 0.6875 (khoảng 0.6738–0.7012), đến cuối 2027 sẽ tăng lên 0.725, nhấn mạnh vào sức mạnh của thị trường lao động Úc và sự phục hồi nhu cầu hàng hóa.

UBS có quan điểm khá thận trọng, cho rằng mặc dù kinh tế nội địa Úc còn mạnh mẽ, nhưng bất ổn trong môi trường thương mại toàn cầu và các thay đổi tiềm năng của chính sách Fed có thể hạn chế đà tăng của AUD, dự kiến tỷ giá cuối năm quanh 0.68.

Ngân hàng Dự trữ Úc (CBA) gần đây đưa ra quan điểm thận trọng hơn, cho rằng sự phục hồi của AUD có thể chỉ là tạm thời. Dự đoán tỷ giá AUD/USD đạt đỉnh vào tháng 3/2026, nhưng đến cuối 2026 có thể lại giảm trở lại.

Một số phân tích của Wall Street cảnh báo rằng, nếu Mỹ tránh suy thoái nhưng USD vẫn duy trì vị thế quá mạnh (do chênh lệch lãi suất), AUD khó vượt qua mức 0.67.

Theo quan sát cá nhân, trong nửa đầu 2026, AUD có khả năng dao động trong khoảng 0.68–0.70, chịu ảnh hưởng của dữ liệu Trung Quốc và biến động việc làm phi nông nghiệp của Mỹ. AUD sẽ không giảm mạnh vì các yếu tố cơ bản của Úc vẫn vững chắc, RBA còn khá hawkish, nhưng cũng không thể vượt qua 1.0 do lợi thế cấu trúc của USD vẫn còn. Áp lực ngắn hạn chủ yếu đến từ dữ liệu Trung Quốc, còn dài hạn, các yếu tố tích cực là xuất khẩu tài nguyên của Úc và chu kỳ hàng hóa.

Phán đoán cuối cùng về xu hướng AUD

Với đặc điểm là đồng tiền của các nước xuất khẩu hàng hóa lớn, AUD vẫn rõ ràng mang đặc tính “đồng tiền hàng hóa”, có mối liên hệ chặt chẽ với giá các nguyên liệu như đồng, quặng sắt, than đá.

Trong ngắn hạn, việc Ngân hàng Dự trữ Úc duy trì lập trường hawkish và giá nguyên liệu vẫn mạnh sẽ tạo nền tảng hỗ trợ cho AUD; trung và dài hạn, cần chú ý đến các bất ổn của kinh tế toàn cầu và khả năng USD bật lại, sẽ hạn chế khả năng tăng của AUD và khiến xu hướng trở nên biến động hơn.

Dù thị trường ngoại hối biến động nhanh, tỷ giá khó dự đoán chính xác, nhưng do tính thanh khoản cao, quy luật biến động rõ ràng, cùng với đặc điểm cấu trúc kinh tế của Úc, việc xác định xu hướng trung dài hạn của AUD tương đối dễ nắm bắt. Chìa khóa vẫn là theo dõi sát sao chính sách của RBA, dữ liệu kinh tế Trung Quốc và xu hướng cấu trúc của USD.