Tháng 1 ngày 3, Giám đốc điều hành Samson Mow được một ủy viên lập pháp, ông Cát Như Quân, mời lần đầu tiên vào Quốc hội Đài Loan để thuyết trình hội nghị chuyên đề “Đài Loan làm thế nào để xây dựng dự trữ Bitcoin”, đề xuất Đài Loan mua 83.000 BTC làm tài sản dự trữ chiến lược, chi phí chỉ chiếm khoảng 1% GDP. Cát Như Quân cho biết chính phủ Đài Loan hiện đã kiểm kê số Bitcoin đang nắm giữ là 210 BTC (từ tịch thu), và thái độ của ngân hàng trung ương đã chuyển từ “Bitcoin là lừa đảo” sang “có thể”, dự trữ giờ đã trở thành một lựa chọn khả thi.
(Thông tin bối cảnh: Cát Như Quân kêu gọi ngân hàng trung ương triển khai “chiến lược dự trữ stablecoin”, Dương Kim Long cởi mở: thay đổi theo thời gian và không gian sẽ điều chỉnh)
(Bổ sung bối cảnh: Bác sĩ Bảo Cát Như Quân: Bitcoin là vũ khí nóng của thời đại số! Đài Loan nên đưa BTC vào dự trữ )
Mục lục bài viết
Chuyển đổi
- Samson Mow: Bitcoin là “đồng tiền mới” của năng lượng + thông tin
- Nếu Đài Loan muốn thực hiện dự trữ Bitcoin, khuyến nghị 83.000 BTC
- Người đi trước trong dự trữ tiền mã hóa có lẽ là “Bitcoin ETF”
Chủ đề dự trữ Bitcoin (Bitcoin) tiếp tục lan rộng, các nhà lập pháp Đài Loan cũng nhân đà này để theo sát và nghiên cứu. Ngày 31 tháng 3, ủy viên lập pháp Cát Như Quân tổ chức một hội thảo về dự trữ Bitcoin tại tòa nhà Quốc hội nghiên cứu, đặc biệt mời Giám đốc điều hành công ty công nghệ Bitcoin Jan3 là Samson Mow, với Chủ tịch danh dự kiêm nguyên Trưởng ban thường trực Hội phát triển Bitcoin và tài sản ảo của Đài Loan Lâm Hồng Vũ Henry Lin, Đồng sáng lập Công nghệ Hayek Ôn Hồng Tuấn Jeff Wen, Nghị viên kiêm người yêu chuộng blockchain Lâm Vũ Định Mike Lin, cùng các đại diện ngành như Động Khu (đối diện trực tiếp) để thảo luận một chủ đề tài chính từng vài năm gần đây bắt đầu nổi lên ở Đài Loan: liệu chính phủ có nên mua Bitcoin làm dự trữ hay không?
Cát Như Quân mở đầu ném ra hai thông tin bối cảnh: Thứ nhất, chính phủ Đài Loan cuối cùng đã hoàn thành đợt kiểm kê Bitcoin lần đầu, xác nhận trong tay đang nắm giữ 210 BTC (từ tịch thu tư pháp), và trong báo cáo cũng đề cập “còn nhiều phần chưa được tính vào” vì một số tổ chức vẫn chưa tổng hợp lượng nắm giữ.
Thứ hai, thái độ của tổng thống ngân hàng trung ương có một thay đổi tinh tế. Trong một hai năm trước, Ngân hàng Trung ương Đài Loan còn công khai kêu gọi trên mạng xã hội rằng “Bitcoin không có giá trị”, “Bitcoin rất nguy hiểm”. Nhưng đến cuối năm 2024 và đầu năm 2025, ngân hàng trung ương bắt đầu đưa vào báo cáo các ví dụ tích cực như Cộng hòa Séc.
Cát Như Quân cũng cho biết trong phần chất vấn tại viện lập pháp vào ngày 30, câu trả lời của tổng thống ngân hàng trung ương về việc stablecoin USD có được đưa vào dự trữ hay không là: “Hiện tại có thể chúng tôi chưa cân nhắc, nhưng theo thời gian trôi qua, có lẽ có khả năng.”
“Đây không phải là một tín hiệu cực kỳ mạnh mẽ, nhưng (đối với Bitcoin) thái độ đã cởi mở hơn rất nhiều,” Cát Như Quân trước tiên đặt tiền đề khi mở đầu.
Samson Mow: Bitcoin là “đồng tiền mới” của năng lượng + thông tin
Bản thuyết trình của Samson Mow là trọng tâm của toàn bộ hội thảo. Ông trước hết giới thiệu về nền tảng của Jan3: ông từng giữ chức Trưởng chiến lược tại Blockstream, Trưởng vận hành tại BTCC; sau đó hợp tác với “thần đồng Bitcoin” Adam Back để phát triển công nghệ mạng lớp hai của Bitcoin. Cuối cùng ông quyết định sáng lập Jan3, trong những năm gần đây tập trung đặc biệt vào việc thúc đẩy “quốc gia áp dụng Bitcoin”.
Jan3 từng hỗ trợ El Salvador xây dựng luật về Bitcoin và luật về tài sản số; hiện nhóm của ông gồm nhiều thành viên tập trung vào các sáng kiến Bitcoin cấp quốc gia như Trưởng bộ phận chiến lược, Trưởng bộ phận công nghệ, và Chuyên gia khoa học trưởng.
Samson Mow mở đầu bằng một bảng so sánh đặt tiền tệ pháp định, vàng và Bitcoin cạnh nhau. Ông nêu rằng tiền tệ lành mạnh cần có độ bền, khả năng chia nhỏ, tính đồng nhất, tính có thể mang theo, tính có thể xác minh, tính khan hiếm và tính không thể bị làm giả. Dù tiền giấy có thể chia nhỏ, nhưng nếu bạn mang một tờ 100 đô la Mỹ để mua cà phê ở cửa hàng tiện lợi tại Mỹ, nhân viên bán hàng sẽ từ chối ngay.
Vàng dù là lớp cơ sở của tiền tệ pháp định, nhưng lại khó chia nhỏ, khó mang đi số lượng lớn, và để xác minh độ tinh khiết thì phải “nấu chảy” nó.
“Bitcoin đáp ứng tất cả các tiêu chuẩn”, Samson nói, “và nó còn có thể chứng minh được tính khan hiếm. Vàng tuy cũng khan hiếm, nhưng trong hệ Mặt Trời còn có nhiều vàng hơn nữa. Bitcoin là 21 triệu đồng, máy tính của bạn có thể tự mình xác minh điều đó.”
Ông tiếp tục nêu ra một quan điểm sâu hơn: Bitcoin là đồng tiền năng lượng và thông tin (New Money). Nó chuyển mọi hình thức năng lượng cuối cùng thành năng lượng điện để khai thác; người dùng có thể truyền các giao dịch Bitcoin thông qua mạng internet, sóng vô tuyến, phát sóng vệ tinh, hoặc cũng có thể viết nó lên một tờ giấy để truyền đi (chuyển đổi khóa riêng).
Samson Mow nhấn mạnh rằng quan điểm này đặc biệt quan trọng đối với các nhà lập pháp, vì khi các nhà lập pháp soạn luật, họ sẽ theo hiểu biết truyền thống để quản lý Bitcoin như tiền tệ pháp định, cổ phiếu hoặc trái phiếu. Nhưng bản chất của Bitcoin là thông tin—một dạng tiền mới, và việc hạn chế dòng chảy thông tin là một cuộc chiến thua.
Trong thời hiện đại, tiền chính là thông tin, và mọi thứ đều cần phải suy nghĩ lại, vì bạn không thể ràng buộc thông tin.
Ông cũng đưa ra một phép ẩn dụ rất đặc biệt: “Bitcoin là một chiếc thước có 21 triệu vạch chia”. 
Giá trị của đồng Đài tệ được đo bằng đô la Mỹ; giá trị của đô la Mỹ được đo bằng S&P 500 hoặc vàng; mọi tài sản đều biến động tương đối với những thứ khác. Nhưng Bitcoin tạo ra một tiêu chuẩn đo lường tuyệt đối. “Bitcoin thực ra không biến động; chính là mọi thứ khác biến động”, ông nói, “khi bạn thấy Bitcoin tăng hay giảm, đó là phản ánh việc xảy ra ở nơi khác trên thế giới lên Bitcoin.”
Một phần trong ý nghĩ này là chủ nghĩa bản vị Bitcoin, đồng thời cũng là tư duy mới để coi BTC như một tài sản chính thức.
Nếu Đài Loan muốn thực hiện dự trữ Bitcoin, khuyến nghị 83.000 BTC
Bước vào chủ đề cốt lõi của dự trữ chiến lược, Samson Mow thẳng thắn nói rằng ở các nền dân chủ hiện đại, người ta không còn hỏi “có nên nắm giữ Bitcoin hay không”, mà hỏi “cần nắm giữ bao nhiêu”.
Ông cho biết Mỹ hiện đang nắm giữ dự trữ Bitcoin cấp quốc gia lớn nhất thế giới, tổng cộng 328.000 BTC, chủ yếu đến từ tịch thu tư pháp và tiền thu từ tội phạm, định giá khoảng 22 tỷ đô la Mỹ. Quan trọng hơn nữa, Thượng viện Mỹ đã có dự thảo “Luật Bitcoin”, mục tiêu tích lũy 1 triệu BTC; các bang cũng đang tích cực thúc đẩy các dự luật của riêng mình.
Cùng lúc đó, Phố Wall đang tích lũy với tốc độ kinh ngạc thông qua ETF. Ví dụ, Bitcoin ETF của BlackRock hiện có quy mô khoảng 50 tỷ đô la Mỹ, nắm giữ khoảng 750.000 BTC. Công ty MicroStrategy thì nắm giữ 252.000 BTC. Morgan Stanley (Morgan Stanley) cũng giành phần lớn, công bố triển khai ETF với mức phí suất thấp nhất trên thị trường.
“Đã là một siêu cường quốc Bitcoin rồi; dù Trump nói ông ấy muốn điều đó xảy ra, tôi nghĩ nó đã xảy ra”, Samson Mow nói.
Ông cũng nêu ví dụ từ Bhutan như một “mẫu mực” tốt nhất cho “đồng tiền năng lượng”: Bhutan khai thác hơn 9.000 BTC bằng nguồn tài nguyên phát điện thủy điện, từng chiếm 10% GDP trong nước, thậm chí “đồng tiền hóa” dự trữ Bitcoin để chi cho dịch vụ công, tăng lương và xây dựng sân bay mới. Bhutan đã chứng minh rằng trong khai thác mỏ, nếu có năng lượng thì bạn có thể sở hữu tiền tệ.
Quay lại trọng điểm là Đài Loan: Samson Mow dùng dự trữ vàng để suy tính. Công báo cho thấy Đài Loan nắm giữ 422 tấn vàng. Vương quốc Anh có 310 tấn vàng và hơn 60.000 BTC. Lượng vàng của Đài Loan nhiều hơn Vương quốc Anh 30%, vì vậy lượng nắm giữ Bitcoin cũng nên nhiều hơn Vương quốc Anh 30%; quy đổi lại sẽ là 83.000 BTC.
Xét về chi phí: dựa trên giá Bitcoin hiện khoảng 67.000-68.000 đô la Mỹ và GDP của Đài Loan khoảng 90 tỷ đô la Mỹ, việc mua 83.000 BTC đại khái chưa đến 1% GDP.
“Xét đến việc Đài Loan chi 2% GDP cho quân sự, chỉ cần dành 1% vốn để mua Bitcoin trong một năm thôi, sẽ mang lại lợi nhuận to lớn trong tương lai một trăm năm”, Samson Mow chỉ ra phần lợi nhuận ẩn sau dự trữ Bitcoin.
Về cụ thể cách mua, Samson Mow đưa ra khái niệm trái phiếu Bitcoin. Ông cho biết việc mua trực tiếp là không dễ dàng đối với một quốc gia, cần ngân sách và sự hỗ trợ lập pháp; nhưng chủ đề có thể phát hành trái phiếu Bitcoin, dùng “đầu tư khai thác” để trả lãi, cộng thêm không gian tăng giá do Bitcoin lên giá trong dài hạn; từ đó mức lợi suất ẩn có thể tăng từ 6,5% ở năm thứ năm lên 90% ở năm thứ mười.
Ông cũng tiết lộ Jan3 đã nộp cho Mỹ một đề xuất quy mô 2 nghìn tỷ đô la Mỹ cho “trái phiếu 1 triệu BTC”, lãi suất chỉ 1%, kỳ hạn 10 năm. Khung tương tự cũng đã được gửi cho Argentina, giúp quốc gia đó phân bổ vấn đề nợ quốc gia thông qua Bitcoin trong 17 năm.
Có thể người đi trước trong dự trữ tiền mã hóa là “Bitcoin ETF”
Động Khu đại diện truyền thông đặt câu hỏi với Samson Mow và các chuyên gia tham dự: với việc các cơ quan chính phủ của Mỹ nêu đề xuất dự trữ Bitcoin, liệu có liên quan trực tiếp đến sự ủng hộ xã hội và các kênh đầu tư hợp quy như việc các tổ chức tài chính phát hành Bitcoin ETF hay không? Đặc biệt, người dân Đài Loan rất nhiệt tình với ETF; việc thúc đẩy các sản phẩm tài chính Bitcoin trước có phải là để xã hội làm quen với tiền mã hóa, từ đó tác động đến một bước quan trọng trong quyền cân nhắc của ngân hàng trung ương?
Samson Mow trả lời nhấn mạnh rằng việc thúc đẩy dự trữ Bitcoin cấp quốc gia cần ba điều kiện “một xã hội thân thiện, một hệ thống lập pháp thân thiện, một chính phủ thân thiện”, cả ba thiếu một cũng không được.
Ông cho rằng Bitcoin ETF đúng là cách tốt nhất để 23 triệu người Đài Loan tiếp cận Bitcoin, đồng thời cũng là động lực lớn nhất giúp xã hội hình thành thái độ thân thiện với Bitcoin. Ông đồng thời chỉ ra rằng một quỹ hưu trí khó có khả năng mua Bitcoin giao ngay, nhưng họ có thể mua quỹ chỉ số, đầu tư vào quỹ chỉ số Bitcoin—có thể giải quyết vấn đề thiếu hụt vốn mà nhiều quỹ hưu trí ở các quốc gia trên thế giới đang phải đối mặt. Nếu quỹ hưu trí (quỹ bảo hiểm lao động) có thể đầu tư Bitcoin thông qua ETF, thì sẽ giúp giải quyết cuộc khủng hoảng mang tính cấu trúc này.
Ủy viên lập pháp Cát Như Quân phản hồi rằng sản phẩm ETF ở Đài Loan rất thành công; trong hai năm qua, ngành công nghiệp mã hóa cũng đã gõ cửa được “cánh cửa” từ phía chính phủ. Trước đây hoàn toàn cấm giao dịch Bitcoin ETF, thậm chí cả Sub-brokerage (ủy thác phụ) cũng bị cấm. Đến bây giờ, nhà đầu tư đủ điều kiện trong nước có thể mua ETF Bitcoin nước ngoài thông qua hình thức ủy thác (phức ủy thác).
Ông tin rằng chính phủ đang tiếp tục đánh giá liệu Đài Loan có thể phát hành một Bitcoin ETF của riêng mình hay không. Hiện tại, một số công ty tài chính lớn hoặc ngân hàng hàng đầu của Đài Loan thực sự đang lên kế hoạch và cân nhắc làm Bitcoin ETF của riêng họ. Tuy nhiên, về mặt pháp quy hiện tại ở Đài Loan không có cấm nghiêm ngặt rằng “nếu không phải là chứng khoán thì không được phát hành”; nhưng Bitcoin không phải là chứng khoán. Sau đó cần thiết kế bằng cách nào, cần tham chiếu cách định tính tài sản theo định nghĩa, dựa trên ví dụ của các quốc gia khác và ý kiến của các đơn vị tư nhân.
Luật sư về tiền mã hóa Quả Khối Lâm Hồng Vũ phản hồi rằng Hiệp hội phát triển Bitcoin và tài sản ảo đã hoàn thành một luận văn pháp lý, thảo luận cách chuyển đổi các tài sản ảo bị Đài Loan tịch thu thành tài sản dự trữ chiến lược, và sắp tới sẽ chính thức công bố. Đồng thời hiệp hội cũng đang tích cực thúc đẩy việc phát hành tại địa phương của Đài Loan một Bitcoin ETF chỉ số quy mô lớn; đã đến gặp những nhân vật tiêu biểu trong Hiệp hội quỹ ủy thác đầu tư (投信投顧公會) và cũng đã tiếp xúc với tất cả các công ty quản lý quỹ có mong muốn. “Chúng tôi cho rằng thời điểm đã chín muồi”, ông nói.
Một vị khách mời khác tham dự “Tài chính phái Đại Tinh” Ôn Hồng Tuấn cũng cho biết gần đây ông và Lâm Hồng Vũ đúng là đang tích cực tiếp xúc với các công ty quỹ ủy thác; hiện phía công ty quỹ cũng thực sự quan tâm đến các sản phẩm tài chính Bitcoin như ETF. Điểm duy nhất là vì đối tượng của ETF theo quy định pháp luật hiện hành chỉ có thể đầu tư vào chứng khoán, nên nếu muốn đưa các loại tiền ảo như Bitcoin vào thì cần Ủy ban giám sát tài chính (金管會) ban hành lệnh hành chính.
Ngoài ra, từ góc độ địa chính trị, Ôn Hồng Tuấn cho rằng Đài Loan không nên chỉ cân nhắc Bitcoin, mà còn nên cân nhắc stablecoin USD, vì công ty bảo hiểm nhân thọ của Đài Loan có mức phơi nhiễm với tài sản Mỹ vượt quá 600 tỷ đô la Mỹ; biến động tỷ giá giữa đồng Đài tệ và đô la Mỹ sẽ khiến các công ty bảo hiểm đối mặt với khoản lỗ định giá quy mô lớn. Ông mượn cách nói của Samson Mow về “trái phiếu núi lửa” của El Salvador, và đề xuất “trái phiếu chip silicon”, vì El Salvador có năng lượng núi lửa, còn Đài Loan có bán dẫn và năng lực tính toán; vì vậy có thể dựa vào đó để phát hành trái phiếu nhằm phân tán rủi ro cho ngân khố.
Chúng ta có bán dẫn ở đây, chúng ta có chip và năng lực tính toán ở đây.
Ủy viên ban chấp hành Hiệp hội người yêu blockchain Lâm Vũ Định thì hồi顾 lại quá trình thúc đẩy của hiệp hội suốt hơn mười năm. Hiện tại, Bitcoin Hub của Đài Loan cũng đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác nhóm với các thành phố như Seoul, Chiang Mai, Tokyo, Sydney… nhằm mục tiêu biến Đài Loan thành trung tâm Bitcoin của châu Á.
Câu nói Samson Mow để lại cho Đài Loan ở phần kết hội thảo là:
“Bitcoin chính là vàng kỹ thuật số. Nếu bạn thấy vàng quan trọng, thì bạn nên gán cho Bitcoin một giá trị tương đương. Bởi vì Bitcoin tốt hơn vàng; nó là tất cả những thứ mà vàng mong muốn trở thành. Hành động càng nhanh càng tốt, vì các quốc gia khác cũng đang theo dõi, doanh nghiệp đang mua, ETF đang được tích lũy. Hãy mua Bitcoin càng sớm càng tốt.”
