Triển vọng thị trường chứng khoán 2026: Định giá và chu kỳ bầu cử có thể gây ra điều chỉnh không

Cục Dự trữ Liên bang cảnh báo về định giá cổ phiếu đang ở mức cao

Cục Dự trữ Liên bang ngày càng lên tiếng về điều kiện thị trường hướng tới năm 2026. Chủ tịch Jerome Powell thận trọng ghi nhận vào tháng 9 rằng cổ phiếu có vẻ “định giá khá cao” dựa trên nhiều chỉ số đánh giá khác nhau. Tâm lý này đã được củng cố bởi các quan chức ngân hàng trung ương khác—Thống đốc Fed Lisa Cook cảnh báo vào tháng 11 về “khả năng giảm giá tài sản quá mức”, trong khi biên bản cuộc họp FOMC tháng 10 đề cập đến “định giá tài sản quá cao” và khả năng thị trường giảm mạnh không theo trật tự.

Mối lo ngại này không phải là không có cơ sở. Tỷ số P/E dự phóng của S&P 500 (PE) hiện ở mức 22.2 lần—cao hơn nhiều so với trung bình 10 năm là 18.7. Mức định giá cao này mang ý nghĩa lịch sử: mỗi khi chỉ số này giao dịch trên 22x lợi nhuận dự phóng, các đợt giảm mạnh đã xảy ra sau đó.

Khi định giá cao từng gây ra các đợt giảm mạnh trước đây

Lịch sử thị trường cho thấy một mô hình đáng lo ngại. Chỉ số S&P 500 chỉ vượt qua ngưỡng 22x P/E dự phóng đúng ba lần:

Thời kỳ Dot-Com (cuối những năm 1990): Khi cơn sốt đầu cơ bao trùm các cổ phiếu công nghệ, S&P 500 đạt mức định giá cực đoan trước khi giảm 49% từ đỉnh đến đáy vào tháng 10 năm 2002.

Phục hồi sau đại dịch (2021): Sau những gián đoạn ban đầu do COVID-19, các nhà đầu tư đã đánh giá thấp cách mà hỗn loạn chuỗi cung ứng và kích thích tài chính sẽ thúc đẩy lạm phát. Chỉ số sau đó giảm 25% từ đỉnh vào tháng 10 năm 2022.

Sự tăng giá trong cuộc bầu cử lại của Trump (2024): Định giá 22x đạt được khi thị trường ban đầu ăn mừng kết quả bầu cử, chỉ để đối mặt với các tác động kinh tế của các mức thuế đề xuất. Chỉ số S&P 500 giảm 19% từ đỉnh năm 2025 vào tháng 4 cùng năm.

Thách thức trong năm bầu cử: Một mô hình lịch sử cần theo dõi

Chu kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ luôn mang lại thách thức cho nhà đầu tư cổ phiếu. Kể từ năm 1957, trung bình chỉ số S&P 500 chỉ tăng 1% trong các năm giữa nhiệm kỳ—thấp hơn nhiều so với mức trung bình hàng năm 9% trong lịch sử. Hiệu suất còn tệ hơn khi đảng của tổng thống đương nhiệm đối mặt với thách thức trong bầu cử, với trung bình giảm 7% trong các kịch bản như vậy.

Cơ chế rất đơn giản: bất ổn chính trị làm tê liệt thị trường. Các nhà đầu tư do dự khi thành phần Quốc hội còn bỏ ngỏ và hướng đi chính sách trở nên mơ hồ. Tuy nhiên, mô hình này thường đảo chiều mạnh mẽ. Giai đoạn sáu tháng sau các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ (Tháng 11 đến tháng 4) thường là thời điểm mạnh nhất trong bất kỳ chu kỳ tổng thống bốn năm nào, với trung bình lợi nhuận của S&P 500 đạt 14%.

Liệu cổ phiếu có thể phục hồi sau bầu cử không?

Điểm tích cực nằm ở nửa sau của chu kỳ bầu cử. Khi kết quả giữa nhiệm kỳ rõ ràng và sự không chắc chắn về chính sách giảm đi, thị trường thường có các đợt phục hồi mạnh mẽ. Bằng chứng lịch sử cho thấy các nhà đầu tư sẵn sàng chịu đựng biến động ngắn hạn trong các năm bầu cử sẽ thấy cổ phiếu phục hồi mạnh mẽ hơn trong những tháng tiếp theo. Chu kỳ này cung cấp một khung lý luận để đánh giá các thách thức năm 2026—những gì có vẻ là một trở ngại lớn trong ngắn hạn có thể biến thành lợi thế trong cùng một năm dương lịch.

Bức tranh tổng thể cho nhà đầu tư

Sự hội tụ của định giá quá cao và thời điểm bầu cử giữa nhiệm kỳ tạo ra một lý do chính đáng để thận trọng vào năm 2026. Tuy nhiên, kịch bản này không phải là chắc chắn. Trong khi tỷ lệ P/E dự phóng vượt quá 22 không đảm bảo một đợt sụp đổ sắp tới, lịch sử cho thấy rằng chỉ số S&P 500 cuối cùng sẽ giảm đáng kể từ các mức định giá như vậy. Kết hợp với sự biến động thường thấy trong các năm bầu cử giữa nhiệm kỳ, một giai đoạn khó khăn có vẻ là khả thi.

Điểm khác biệt chính: sự yếu kém tạm thời không phải là suy thoái vĩnh viễn. Chu kỳ thị trường chính xác là như vậy—chu kỳ. Hiểu rõ các mô hình lịch sử giúp nhà đầu tư điều hướng các giai đoạn chuyển tiếp sắp tới với kỳ vọng và vị thế phù hợp.